Bir milyon 750 bine yakın işyerinin bulunduğu ülkemizde 14 milyonu aşan işçi istihdamına bağlı olarak işçi ve işveren arasındaki uyuşmazlıklar, yargının gündeminde de ilk sıralarda yer alıyor.

İşçi ve işveren arasındaki uyuşmazlıklar, hem çalışma hayatının hem de yargının gündeminde önemli bir yer tutmaktadır. Bu bağlamda 2017 yılı Mayıs ayı itibarıyla 50'si sosyal güvenlik hukukunda uzman olmak üzere 320 iş mahkemesinde 376 hâkim bu uyuşmazlıkları çözmek için çalışmaktadır. İş mahkemesi kurulmayan yerlerde ise 514 asliye hukuk mahkemesi, iş mahkemesi sıfatıyla iş uyuşmazlıklarına ilişkin davalara bakmaktadır. Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğü verilerine göre iş davalarının yıllık ortalama görülme süresi 2010 yılında 466, 2011 yılında 488, 2012 yılında 483, 2013 yılında 381, 2014 yılında 417, 2015 yılında 431, 2016 yılında 434 gün olarak karşımıza çıkmaktadır.

Yine Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğü verilerine göre, 2016 yılı sonu itibarıyla ilk derece mahkemelerindeki 3 milyon 525 bin civarındaki hukuk uyuşmazlığının yaklaşık yüzde 15'i iş uyuşmazlıklarından kaynaklanmaktadır.

Yargıtaydan alınan istatistiki verilere göre 2016 yılında bakılan 780 bin civarındaki hukuk uyuşmazlığının yaklaşık yüzde 30'u iş hukukundan kaynaklanmaktadır.

Bu durum, iş uyuşmazlıklarının çözüm sürecini uzatırken yargının çığ gibi artan iş yükü altında sağlıklı karar vermesini de engelliyor. Öte yandan değişen endüstri ilişkileri ve farklılaşan iş ilişkisine karşın halen 1950 yılından kalma İş Mahkemeleri Kanunu ile yargılama süreci yürütülmeye çalışılmaktadır. İş yargısında bu sorunların çözümü amacıyla geçtiğimiz günlerde İş Mahkemeleri Kanunu Tasarısı TBMM’de kabul edildi.

1 YIL YERİNE 1 GÜNDE ÇÖZÜM

TBMM’ de kabul edilen Yeni İş Mahkemeleri Kanunu Tasarısı’nda; ücret, fazla mesai, yıllık izin, kıdem-ihbar tazminatları… gibi işçi alacak ve tazminatları ile işe iade taleplerinde dava açmadan önce arabulucuya başvurma zorunluluğu getiriliyor. Arabulucuya başvurma zorunluluğu Hukuk Muhakemeleri Kanunu uyarınca dava şartı olarak kabul ediliyor.

Zorunlu arabuluculuğa tabi iş uyuşmazlıklarında, başvurular karşı tarafın yerleşim yerindeki veya işin yapıldığı yerdeki arabuluculuk bürosuna yapılacak. Arabuluculuk bürosu kurulmayan yerlerde başvuruların, adli yargı ilk derece mahkemesi adalet komisyonu tarafından görevlendirilen sulh hukuk mahkemesine yapılması öngörülüyor.

Arabulucuya başvurma zorunluluğu, iş uyuşmazlıklarının kısa süre içinde ve daha az masrafla çözülmesine yardımcı olacak. Arabulucuya giden uyuşmazlıkların bir günde ya da daha kısa bir zamanda neticelendirilmesi söz konusu.

Arabuluculuk sürecinin üç hafta içinde sonuçlandırılacağı, arabulucunun bu süreyi görüşmelerin gidişatını dikkate alarak zorunlu hallerde en fazla bir hafta daha uzatabileceği hükme bağlanmaktadır. Üç haftalık süre, arabulucunun büro tarafından görevlendirildiği tarihten başlatılacaktır.

İŞE İADE İÇİN BAŞVURU ŞARTI

Mevcut işe iade uygulamasında feshin geçersizliğine karar verildiğinde, işçi bir ay içinde iş mahkemesinde dava açmak zorunda. Bu süreye kaçıran işçinin işe iade hakkı kaybolmaktadır. Yeni düzenleme ile birlikte işten çıkarılan işçi bir ay içinde mahkemeden önce arabulucuya başvurmak zorundadır.

SGK UYUŞMAZLIKLARINDA ARABULUCU YOK

Sosyal güvenlikle ilgili tüm uyuşmazlıklarda önce SGK’ya itiraz zorunluluğuna ilişkin uygulama hükmü korunuyor. Zorunlu sigortalılık sürelerinin tespiti talebiyle işveren aleyhine açılan hizmet tespit davalarında ise davanın kuruma re’sen ihbarını, kurumun fer’i müdahalesini ve kanun yoluna başvuruyu düzenleyen uygulama aynen muhafaza ediliyor. Bu bağlamda sigortasız çalıştırılan işçiler sosyal güvenlik hizmetleri için arabulucu yoluna gitmeyecektir. Bunun için SGK’ya başvuruda bulunacak.

İş kazası veya meslek hastalığı geçiren işçiler de arabulucu yoluna gitmeyecektir. SGK’ya başvuruda bulunacaktır. Maddi ve manevi tazminat için mahkeme yoluna gidecektir.

67 YILLIK KANUN KALDIRILIYOR

5521 Sayılı İş Mahkemeleri Kanunu’nun yürürlüğe girdiği 1950’den bugüne kadar geçen 67 yılda, işçi ile işveren arasındaki uyuşmazlıkların çeşidi ve sayısı ciddi oranda arttı. Bu durum, iş mahkemelerinin yükünü de artırdı. İş yargılamasının özelliği, işçi ve işveren arasındaki ilişkinin niteliği, mahkemelerin iş yükü ve iş davalarının ortalama görülme süreleri ile 4 Şubat 2011 tarihinde yürürlüğe konulan (6100 sayılı) Hukuk Muhakemeleri Kanunu’na uyum sağlamak amacıyla söz konusu İş Mahkemeleri Kanunu’nun yürürlükten kaldırılarak yeniden düzenlenmesi öngörülüyor.

GÜNÜN SÖZÜ: “Tutkuyla yapabileceğiniz işin peşinden gitmekten asla vazgeçmeyin” W.BUFFET

Nasıl Erken Emekli olurum? Nasıl Yüksek Emekli Maaşı Alırım? Kıdem Tazminatı Ne Kadardır? Kıdem Tazminatım Ödenmedi Nasıl Bir Yol İzlemeliyim? Haksız Yere İşten Atıldım, Nasıl Hakkımı Alırım? Yıllık İzinim Ne kadar? İş Kazası Geçirdim, Haklarım Nelerdir? Ayrıca İş Sağlığı, Mazeret İzinleri, Annelik İzinleri, Doğum Yardımları, 65 Yaş Ve Özürlü Maaşı, Malulen Emeklilik, Gazi-Şehit Maaşı, Ücret Alacakları, İş Güvencesi, Genel Sağlık Sigortası, Çalışan Hakları Ve Hak Arama Yolları, İhbar Tazminatı, SSK, SGK, BAĞ-KUR, İŞKUR, İşsizlik, En Etkili İşe Başvuru Yolları… Ve Çalışma Hayatına İlişkin Tüm Sorularınızı Sosyal Güvenlik ve Emeklilik BAŞUZMANI İsa KARAKAŞ cevaplıyor. www.isakarakas.com

Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.