Modern Türk anatomisinin ve tıp dilinin kurucusu Ord. Prof. Dr. Zeki Zeren; bilime adanmış 25 eseri, Türkçeleştirdiği tıp literatürü, "Saygısızlıkla Savaş Derneği" ile başlattığı etik hareketi ve meclise uzanan vatanseverlik mirasıyla Cumhuriyet tarihinin en çok yönlü hekim-devlet adamlarından biridir.
Bilimin ve Dilin Öncüsü: Tıp eğitiminin Türkçeleşmesi için ömrünü adayan, anatomi kürsüsünün unutulmaz ismi Ord. Prof. Dr. Zeki Zeren, ardında sadece bilimsel bir külliyat değil; yüksek ahlak, toplumsal saygı ve vatan sevgisiyle yoğrulmuş köklü bir Cumhuriyet mirası bıraktı.
Ord. Prof. Dr. Zeki Zeren (1900–1973), modern Türk tıp eğitiminin kurucularından, dil devriminin öncülerinden ve Cumhuriyet döneminin çok yönlü bir devlet adamıdır. 1923’te İstanbul Darülfünun Tıp Fakültesi’nden mezun olan Zeren, anatomi biliminin uluslararası düzeydeki en önemli temsilcilerinden biri olmuş, kadavra ve diseksiyon uygulamalarını geliştirmiştir. Hayatı boyunca 25 anatomi kitabı ile çok sayıda bilimsel makale ve araştırma yayımlamıştır.
TIP DÜNYASINDA DİL VE ETİK DEVRİMİ
Tıp eğitiminin Türkçeleşmesini güçlü bir şekilde savunan Zeren, Latince-Osmanlıca-Türkçe anatomi sözlüğü hazırlayarak tıp terimlerinin millîleşmesine öncülük etmiştir. Bilimsel çalışmalarının yanı sıra toplumsal duyarlılığıyla da öne çıkmış; İstanbul Üniversitesi bünyesinde "Saygısızlıkla Savaş Derneği"ni kurarak toplumda etik, saygı ve görgü kurallarına dikkat çekmiştir. 1960 darbesinde üniversiteden ihraç edilen "147’ler" arasında yer alsa da sonrasında 1961–1965 yılları arasında CHP İstanbul Milletvekili olarak mecliste görev yapmıştır.
VATANSEVERLİK MİRASI VE MÜSTERİH BİR RUH
Zeki Zeren’in hayata ve eğitime bakışını özetleyen en kıymetli mirası, gelecek nesillere aşıladığı yüksek karakter ve vatanseverlik duygusudur. Gençliğe seslendiği eserlerinde, insan vücudu vatan toprağına karışırken ruhun ancak arkasında o toprağı çiğnetmeyecek evlatlar bıraktığında müsterih olabileceğini vurgulamıştır. Zeren; bilimsel titizliği, ahlaki değerleri ve vatan sevgisiyle tıp dünyasında ve siyaset sahnesinde derin izler bırakmıştır.