Türkiye'nin terörle mücadelesinde yeni bir dönemin kapısı açıldı. TBMM, “Millî Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun Teklifini 10 Ağustos 2026'da 467 kabul oyuyla yasalaştırdı; oylamada 87 ret ve 7 çekimser oy kullanıldı.
Şimdi Türkiye'nin önünde iki farklı yaklaşım bulunuyor:
· Birinci yaklaşım, gelişmeyi “Cumhuriyet'in sonu”, “ülkenin bölünmesi” veya Türkiye'nin dış güçlerin projesine teslim olması şeklinde yorumluyor.
· İkinci yaklaşım ise silahlı terör örgütünün tasfiye edilmesini, kırk yılı aşan bir güvenlik probleminin sona erdirilmesini ve Türkiye'nin enerjisini geleceğe yöneltmesini hedefleyen yeni bir devlet politikası olarak görüyor.
Bu tartışmada yapılması gereken, sloganların bir tarafında veya diğer tarafında saf tutmak değil; metne, hukuka ve sonuçlara bakmaktır.
Önce şu soruyu soralım: Yasa ne getiriyor?
Kamuoyunda dolaşan, ülkenin gelecek stratejik kazanımlarını göz ardı eden, bazı (sözde) milliyetçi parti ve onların değirmenine su taşıyan yazar – çizerlerden yayılan yalan – yanlış ve muhalif parti tarafgirliği yorumlarının önemli bir bölümü, yasanın kendisinde bulunmayan sonuçları bugünden olmuş bitmiş gibi anlatıyor.
Oysa düzenlemenin temel mekanizması, terör örgütünün fiilî varlığının sona ermesi ve silahların teslim edilmesinin devlet tarafından tespit edilmesine bağlanıyor. Bu nedenle hukuki sürecin merkezinde “ÖNCE TAVİZ, SONRA SİLAH BIRAKMA” değil, silah bırakmanın doğrulanması sonrasında hukuki sonuç doğması mantığı bulunuyor.
Bu ayrım küçümsenmemelidir.
Çünkü devlet açısından asıl mesele, bir örgütün “silah bıraktığını ilan etmesi” değil, gerçekten silahlı kapasitesinin ortadan kalktığının güvenlik kurumlarınca doğrulanmasıdır.
Cumhuriyet gerçekten ortadan mı kalkıyor?
Hayır; en azından mevcut anayasal çerçeve bakımından böyle bir sonuç çıkarmak mümkün değildir.
Türkiye Cumhuriyeti'nin anayasal niteliği, devletin ülkesi ve milletiyle bölünmez bütünlüğü ve Anayasa'nın temel hükümleri yürürlüktedir. Anayasa'nın ilk üç maddesi 4. maddeyle özel olarak koruma altındadır.
Dolayısıyla “bir çerçeve yasa çıktı, Cumhuriyet yıkılıyor” şeklindeki kesin hüküm, hukuki bir analiz değil, bazı sözde milliyetçi partilerin, yazar – çizer takımının şirretçe ve hakaretamiz suçlamalarından öteye gitmeyen, Türkiye^’nin iyiliğini istemeyen tarafgir bir yorumdur.
Elbette bundan sonra atılacak adımların izlenmesi gerekir. Eğer ileride anayasal düzeni, üniter devlet yapısını veya vatandaşların eşitliğini değiştirmeye yönelik somut teklifler ortaya çıkarsa bunlar ayrıca tartışılır.
Fakat henüz gerçekleşmemiş bir değişikliği gerçekleşmiş gibi anlatmak, kamuoyunu aydınlatmak değil, korkuyu siyasetin temel aracı haline getirmektir.
İngiltere IRA'yı nasıl bitirdi?
Türkiye'nin bugün yaşadığı süreç açısından Kuzey İrlanda önemli bir karşılaştırma imkânı sunuyor.
1998 Kutsal Cuma Anlaşması yalnızca IRA'nın silah bırakması değildi. İngiltere ve İrlanda arasında yeni bir siyasi düzen kuruldu; güç paylaşımı, karşılıklı haklar, kurumsal iş birliği ve siyasi katılım mekanizmaları oluşturuldu. Anlaşmanın temelinde ortaklık, eşitlik ve karşılıklı saygı ilkeleri bulunuyordu.
Fakat burada çok önemli bir ayrıntı var:
Kutsal Cuma Anlaşması IRA'nın askerî kapasitesini siyasi bir başarı olarak muhafaza etmedi.
Silahsızlanma süreci ayrıca denetlendi.
Dolayısıyla Türkiye'nin çıkaracağı ders “İngiltere ne yaptıysa aynısını yapalım” değildir.
Ders şudur:
Terör örgütünü siyasallaştırmadan siyaseti demokratikleştirmek; silahlı kapasiteyi ortadan kaldırırken meşru siyasi alanı açık tutmak.
Bu ikisini birbirine karıştırmamak gerekir.
Asıl mesele bundan sonra başlayacak
Türkiye'nin önündeki en önemli sınav, TBMM'de yapılan oylama değildir.
Asıl sınav sahada başlayacaktır.
1) Örgütün silah kapasitesi gerçekten ortadan kalkacak mı?
2) Örgütsel yapı gerçekten tasfiye edilecek mi?
3) Türkiye'nin güvenlik kurumları süreci doğrulanabilir biçimde takip edebilecek mi?
4) Sınır ötesindeki yapılanmalarla ilgili güvenlik sorunları çözülebilecek mi?
5) Devlet otoritesi ülkenin her yerinde aynı şekilde korunacak mı?
Bunların cevabı “evet” ise Türkiye çok önemli bir stratejik kazanım elde eder.
Cevap “hayır” ise kamuoyunun itiraz etmesi ve devletin gerekli tedbirleri alması gerekir.
İşte gerçek denetim budur.
Milliyetçilik, gelecek seçimlerde oy almak için vatandaşı korkutmak değildir.
Türkiye'de terörle mücadelede en ağır bedeli başta doğu ve Güneydoğulu vatandaşlar olmak üzere, bu millet ödedi. 40 yılı aşkın bir süre, (şehit ve gazilerle birlikte) yaklaşık 50.000 kadar vatandaşını kaybetti. Ülke geleceğine ilişkin yatırımlar yerine, terörle mücadele için Trilyon TL’lere varan maddi kayıpları oldu.
Şehit ailelerinin acısını, gazilerin fedakârlığını ve güvenlik güçlerinin kırk yılı aşan mücadelesini hiçbir siyasi tartışma hafife alamaz.
Fakat millî güvenliği savunmak ile, toplumun sürekli korku içinde tutulması, yaşanan kayıpların devam etmesine yönelik tavır göstermek aynı şey değildir.
Milliyetçilik, vatandaşına sürekli “Cumhuriyet elden gidiyor” demek değildir.
Gerçek milliyetçilik;
1) Sınırlarını Korumak,
2) Terörü Tasfiye Etmek,
3) Ekonomiyi Güçlendirmek,
4) Gençlere Gelecek Sağlamak,
5) Vatandaşın Huzurunu Artırmak,
6) Savunma Sanayiini Geliştirmek,
7) Devletin Egemenliğini Korumak
Hasılı, Türkiye’yi daha güçlü bir devlet haline getirmektir.
Bir devlet terörü sona erdirebiliyorsa, bunu “zayıflama” olarak değil, devlet kapasitesinin güçlenmesi olarak değerlendirmek gerekir.
“BOP'un gereği mi?” sorusu
Son çeyrek asırda atılan her adımın “BOP talimatı” olduğunu söylemek için somut kanıt gerekir.
Aksi halde söylemler analiz, belge ve stratejik değerlendirme olmaktan çıkar; komplo iddiasına – iftiraya dönüşür.
Üstelik bugünkü Türkiye'nin dış politika davranışları, çok boyutlu ve tek bir dış projenin içine sığdırılamayacak kadar karmaşıktır.
Türkiye aynı zamanda savunma sanayiini millîleştirmekte, farklı güç merkezleriyle ilişkiler kurmakta ve kendi bölgesel güvenlik mimarisini geliştirmeye çalışmaktadır.
Dolayısıyla daha doğru soru şudur:
Türkiye bu süreci kendi millî çıkarları doğrultusunda yönetebilecek devlet kapasitesine sahip midir?
Cevap, Türkiye'nin kurumsal gücüne ve bundan sonraki uygulamaya bağlıdır.
“Terörsüz Türkiye”, Türkiye'yi küçültmek değil- büyütmektir.
Burada gözden kaçırılmaması gereken daha büyük bir stratejik sonuç var.
Eğer Türkiye kırk yılı aşan terör sorununu gerçekten sona erdirebilirse, güvenlik kaynaklarının önemli bölümünü yeniden ülke refahının yükseltilmesine ve zenginleşmesine tahsis edebilir.
Bu; daha güçlü ekonomi, daha güçlü savunma sanayii, daha güçlü diplomasi ve daha geniş bölgesel hareket alanı anlamına gelmektedir.
Üstelik Türkiye'nin Pakistan ve Suudi Arabistan ile geliştirdiği yeni savunma ilişkileri düşünüldüğünde, içeride güvenlik istikrarının sağlanması Türkiye'nin dışarıdaki stratejik kapasitesini artırabilir.
Bu nedenle mesele yalnızca “terör örgütüne ne verildi?” sorusundan ibaret değildir.
Daha büyük soru şudur:
Türkiye, terörü sona erdirerek enerjisini Türkiye'nin gücünü artırmaya yöneltebilir mi?
Eğer başarırsa, bunun adı zayıflama değil, stratejik güçlenmedir.
Bunu istemeyenler, Emperyal Türkiye hasım devletleri ve onların ülke içindeki etki ajanlarıdır.
Korku siyasetine karşı en güçlü cevap: Devletin denetimi
Hiç kimse hükümete veya muhalefete körü körüne güvenmek zorunda değildir.
Tam tersine demokratik toplumlarda iktidarın her adımı denetlenmelidir.
Fakat denetim ile korku üretmek arasında büyük fark vardır.
“Ülke bölünüyor!” demek kolaydır.
Millete bir korku ve çatışma atmosferi pompalayanlara sorulacak sorular şunlardır:
1) Hangi madde ülkeyi bölüyor?
2) Hangi anayasa maddesi değişiyor?
3) Hangi kurumun yetkisi devrediliyor?
4) Hangi silahlı yapı devlet dışında bırakılıyor?
5) Hangi egemenlik yetkisi başka bir aktöre aktarılıyor? Somut cevaplar verilemiyorsa, vatandaşın korkusunu artıran sloganların yerine, belgelerin konuşması gerekir.
Türkiye'nin ihtiyacı moral bozukluğu değil, akılcı özgüvendir
Türkiye'nin önünde kolay bir dönem yok.
Batı Asya’da (Ortadoğu'da) savaşlar, büyük güç rekabeti, ekonomik baskılar ve yeni güvenlik tehditleri devam ediyor.
Böyle bir dönemde Türkiye'nin ihtiyacı, vatandaşlarını birbirinden korkutan bir siyaset değil; milletin özgüvenini, devletin kapasitesini ve geleceğe ilişkin umudu güçlendiren bir stratejidir.
Terörsüz Türkiye projesi başarılı olacaksa bunun şartı açıktır:
1) Terör bitecek.
2) Silah bırakılacak.
3) Örgüt tasfiye edilecek.
4) Devlet otoritesi tek ve bütün olarak kalacak.
5) Anayasal düzen korunacak.
Bunların gerçekleşip gerçekleşmediğini de;
1) Türk Milleti,
2) TBMM,
3) Güvenlik Kurumları,
4) Hukuk Sistemi ve Özgür Basın takip edecektir.
Türkiye'nin geleceğini karartmak da gerçekleri görmeden pembe tablo çizmek de doğru değildir.
Fakat bir şeyi artık birbirinden ayırmak zorundayız:
Eleştiri başka şeydir, korku siyaseti başka.
Türkiye'nin ihtiyacı korkuya teslim olmak değil, güçlü devlet aklıyla geleceğe yürümektir.
Ve belki de bugün sorulması gereken en doğru soru şudur:
Türkiye terörü bitirirken Cumhuriyet'i mi kaybedecek, yoksa terörü bitirerek Cumhuriyet'i daha güçlü bir devlet kapasitesiyle geleceğe mi taşıyacak?
Bu sorunun cevabını sloganlar değil, önümüzdeki dönemde ortaya çıkacak somut sonuçlar verecektir.
Yazımızı, güzel bir dua ile bitirelim:
ü Allah vatanımıza, bayrağımıza, sancağımıza zeval vermesin.
ü Diğer mazlum milletlere örnek ve önder olmaya devam eden, tam Egemen bir Türkiye Cumhuriyeti olmayı bize görmeyi nasip etsin.