Hac ne zaman farz kılındı?

Güncelleme: 16.07.2019 16:22

İslamın şartları arasında yer alan hac farz ibadetlerden. Ancak haccın farz olması için belli şartları karşılamak gerekiyor. Peki hac ne zaman farz olur? Hac kimlere farz olur? Hacca kaç defa gidilebilir? Bu soruların cevaplarını bu yazımızda bulabilirsiniz. İşte cevabı....

İslamın şartları arasında yer alan hac farz ibadetlerden. Ancak haccın farz olması için belli şartları karşılamak gerekiyor. Peki hac ne zaman farz olur? Hac kimlere farz olur? Hacca kaç defa gidilebilir? Bu soruların cevaplarını bu yazımızda bulabilirsiniz. İşte cevabı....

Hac ibadeti; hicretin 9. yılında farz kılınmıştır. Farz oluşu Kitap, sünnet ve icmâ-ı ümmet ile sabittir.Haccın farz oluşunun Kur’an’daki delili şu ayetlerdir:

“Gücü yetenlerin haccetmesi Allah’ın insanlar üze­rinde bir hakkıdır.”

“İnsanlar arasında haccı ilan et ki, gerek yaya olarak gerek uzak yollardan gelen yorgun develer üzerinde sana gelsinler.”

Hadis külliyatının “hac” bölümlerinde haccın farz olu­şuna delalet birçok hadis vardır. Şu hadisleri örnek olarak zikredebiliriz:

İslam beş temel esas üzerine kurulmuştur. Allah’tan başka ilah olmadığına ve Muhammed’in Allah’ın elçisi olduğuna tanıklık etmek, namazı dosdoğru kılmak, zekatı vermek, hac yapmak ve Ramazan orucu tutmak”

İSLAM’IN TEMEL ESASLARI

Bu hadis-i şerifte “hac” ibadeti İslam’ın beş temele esası arasında zikredilmiştir.

Bir gün vahiy meleği Cebrâil -aleyhisselam-:

“Ey Muhammed (s.a.v) İslam hakkında bana bilgi verir mi­sin?” dedi, Hz. Peygamber (s.a.s.);

“İslam, Allah’tan başka ilah olmadığına ve Muhammed’in Allah’ın elçisi olduğuna tanıklık etmen, namazı dosdoğru kıl­man, zekatı vermen, Ramazan orucunu tutman, yoluna güç ye­tirebilirsen Kâbe’yi ziyaret etmen (hac yapman)dır” diye cevap vermiş,

Bunun üzerine Cebrail -aleyhisselam- de “Doğru söyledin”’demiştir.

Peygamberimiz -sallallahu aleyhi ve sellem- Cebrail’e -aleyhisselam- verdiği cevapta hem hac ibadetinin İslam’ın beş temel esasından biri olduğunu, hem de bu ibadeti ancak imkanı olanların yapmakla yü­kümlü olduğunu bildirmiştir.

Sahabeden Ebû Hüreyre‘nin bildirdiğine göre Peygam­berimiz -sallallahu aleyhi ve sellem- Müslümanlara hitaben yaptığı bir konuş­masında;

“Ey insanlar! Allah size haccı farz kılmıştır, haccediniz” buyurmuştur. 

Haccın farz olduğu konusunda Müslümanlar arasında hiç ihtilaf olmamış, bu konuda ümmetin icmaı hasıl olmuştur. 

HAC KİMLERE FARZDIR?

Hac, farz-ı ayındır.

İmkanı olan her mükellefin haccı bizzat kendisinin yapması farzdır. Cenaze namazı ve cihâd gibi bir grup Müslümanın hac görevini yapması ile diğer Müslümanların üze­rinden düşmez. [8] Bu konuda ittifak vardır, aksi görüş beyan eden de yoktur.

HACCA KAÇ DEFA GİDİLEBİLİR?

Hac ömürde bir defa farzdır.

Yukarıdaki delillerden haccın farz olduğu kesin olarak anlaşılmakta, ancak ömürde bir defa mı yoksa birden fazla mı yapılması gerektiği konusunda açıklık bulunmamaktadır. Bu konuya Peygamberimiz -sallallahu aleyhi ve sellem- şöyle açıklık getirmiştir.

Ebû Hüreyre -radıyallahu anh- anlatıyor: Allah’ın Elçisi bize konuşma yaptı ve,

“Ey insanlar! Allah size haccı farz kılmışr, haccediniz” buyurdu. Bir sahâbî,

“Ey Allah’ın Elçisi! Her yıl mı ?” diye sordu. Peygam­berimiz, sükut etti cevap vermedi. Sahâbî sorusunu üç defa tekrarladı, bunun üzerine Peygamberimiz (s.a.s.),

“Eğer ‘evet’ deseydim her yıl hac yapmak farz olurdu, buna gücünüz yetmezdi” cevabını verdi.[9]

Sahabeden Akra’b. Hâbis -radıyallahu anh-:

“Ey Allah’ın Elçisi! Hac her yıl mı yoksa ömürde bir kere mi farz?” diye sormuş, bunun üzerine Peygamberimiz -sallallahu aleyhi ve sellem-:

“Ömürde bir kere farzdır. Daha fazla yapan nafile hac yapmış olur” cevabını vermiş,[10] kendisi de hac farz olduktan sonra bir defa hac yapmıştır.

HAC NE ZAMAN FARZ OLUR?

Haccın, imkân elde edildiği yıl yapılması gerekir.

Hac yapma imkanı elde edildiği yıl, hac yapmak Müslümana farz olur. Bu konuda ihtilaf yoktur. Ancak, aynı yıl içerisinde haccın yapılmasının zorunlu olup olmadığı haccın (fevrî veya terâhî üzere oluşu) konusunda fıkıh bilginle­ri arasında farklı görüşler vardır.

Haccın, hac yapma imkanı elde edildiği yıl yapılması gerektiği ve daha sonraki yıllara ertelenebileceği şeklinde Ebû Hanîfe’den iki farklı görüş rivayet edilmiştir. Birinci görüşü İmam Ebû Yusuf, ikinci görüşü İmam Muhammed tercih etmiştir.

Ebû Yusuf‘un tercih ettiği görüşe göre imkan elde edil­diği yıl hac yapmayıp sonraki yıllara erteleyen kimse gü­nahkâr olur.

İmam Malik ve Ahmed b. Hanbel’e göre haccın imkan elde edildiği yıl yapılması gerekir. İmam Şâfiî’ye göre hac daha sonraki yıllara ertelenebilir. 

İmkan elde edildiği yıl hac görevini yapmayıp sonra­ki yıllara erteleyen kimse, çeşitli sebeplerle bu imkanını kaybedebilir ve hac yapmadığı için sorumluluk altında ka­lır. Bu itibarla müslüman, hac yapma imkanı elde ettiği yıl geciktirmeden hacca gitmelidir. Nitekim Peygamberimiz -sallallahu aleyhi ve sellem-:

“Hac yapmak isteyen kimse acele etsin. Çünkü hasta ola­bilir, (servetini, parasını) yitirebilir, ihtiyacı ortaya çıkabilir” buyurmuştur.

Abdest alırken konuşmak abdesti bozar mı?

İbrahim Peygamber nasıl vefat etmiştir?

Nazardan koruyan sureler

Tarım ve Orman Bakanlığı memur alımı başvurusu nasıl yapılır?
ALES başvuruları ne zaman başlayacak?

Çilekli sütlü tatlı nasıl yapılır?

Balık yağı nasıl tüketilir?

Pekmezli zencefilli kurabiye nasıl yapılır?