Kabızlık neden olur?

Güncelleme: 23.05.2020 21:34

Kabızlık neden olur? Kabızlık nasıl geçer? Kabızlık belirtileri nelerdir? Kabızlık nedenleri ve tedavisine dair merak edilenler haberimizde yer alıyor. İşte kabızlık nedenleri ve tedavisi..

Kabızlık neden olur? Kabızlık nasıl geçer? Kabızlık belirtileri nelerdir? Kabızlık nedenleri ve tedavisine dair merak edilenler haberimizde yer alıyor. İşte kabızlık nedenleri ve tedavisi..

Kabızlık nedir?

Halk dilinde ‘kabızlık’ olarak bilinen dışkılama sorunu, tıp dünyasındaki adıyla ‘konstipasyon’ genellikle geçici bir sorun olsa da, kronik bir hal de alabiliyor. Hemen herkeste gelişebilen kabızlık uzun sürdüğünde ciddi bir sorun haline gelebiliyor. Kabızlık ve kabızlığın yol açtığı komplikasyonlar, günlük yaşam kalitesini bozuyor. Kabızlıkta basit yöntemlerle tedavi edilebilecekken, kalıcı yapısal değişikliklere neden olarak operasyonlar mecbur bırakıyor. Bu yüzden kabızlığı önlemek için altta yatan nedenleri erken tespit etmek ve bu doğrultuda çözümler almak çok önemli.

Kabızlık belirtileri nelerdir?

Dışkının çok sert olması
Çok az olması
Zorlanarak çıkarılması
Sıklığının az olması

Kabızlık neden olur?

Dışkılama zorluğu olarak tanımlanan kabızlığın oluşmasında sindirim sistemi hastalıklarıyla birlikte sağlıksız beslenme ve diyet alışkanlıkları, hareketsiz yaşam, ilaç kullanımı gibi faktörler yer almaktadır. Kabızlık neden olur? sorusuna verilebilecek diğer yanıtlar ise şu şekilde sıralanabilir:

Tuvalet ihtiyacını ertelemek
Katı gıdalarla beslenmek
Fazla inek sütü tüketmek
Rektumda ya da kolonda darlık veya tıkanıklık
Rektum ya da kolon çevresindeki sinirlere ait anormallikler
Hormonal hastalıklar
Dışkılamada rolü olan kaslara ait işlev bozuklukları

Kabızlığa neden olan yiyecekler nelerdir?

Kabızlığa yol açtığı bilinen bazı yiyecekleri tüketmekten kaçınmak ya da bu yiyecekleri mümkün olduğunca sınırlamak gerekmektedir. Bunlar, aşağıdaki şekilde sıralanabilir:

Muz
Makarna
Pirinç lapası
Pilav
Fazla süt tüketimi
Fast food yiyecekler

Beslenme düzenine ve hareketli yaşam tarzına dikkat edilmiş olmasına rağmen hala kabızlık sorunu yaşanıyorsa, kabızlık tedavisi için doktora başvurmak gerekmektedir.

Kabızlık nasıl geçer?

Yetersiz su içtiğinizde ince bağırsaktan kalın bağırsağa geçen dışkı daha sert kıvamlı hale geliyor. Bu sertçe dışkı suyunun kalınbağırsakta geri emiliminin ardından sertliği iyice artıyor. Yeterli miktarda su tüketildiğinde (kilo başına en az 30 ml. Örneğin 60 kg bir birey için yaklaşık 1800-2000 ml gibi) kalınbağırsağa geçiş yapan dışkı yeterince sulu hal alıyor. Bu nedenle gün içinde bol bol su içmeniz çok önemli. Ayrıca çay (açık–az demli olmak kaydıyla ), sulandırılmış ve içine şeker eklenmemiş meyve kompostoları, erik suyu ve bitki çayları da önerilen sıvılar arasında yer alıyor.

Kabızlık için posalı beslenin

Yediğimiz gıdalar ince bağırsağımızda sindirilip gerekli maddeler kanımıza geçtikten sonra, geriye kalan artıklar bol sulu bir formda, ince bağırsağımızdan kalın bağırsağımıza geçiyor. Kalın bağırsağımızın görevi de bu sulu dışkının makata doğru ilerlerken suyunu geri emmek ve sonuçta 200-300 gramlık katı dışkı haline getirmek. Gıdalarımızda yeterli lif alamazsak, kalın bağırsağımızdan geri emilen su miktarı artıyor ve sonuçta geri kalan dışkı çok katı ve sert oluyor. Bu nedenle kabızlığı önlemek için en etkili yol, lifli besinleri sofranızdan eksik etmemek.

İhtiyacınızı zamanında giderin

Kimi zaman mekandaki tuvaletin hijyenik olmaması, kimi zaman acil yetişilmesi gereken yerler nedeniyle tuvalet yapma ihtiyacımızı geciktiriyoruz. Ancak tuvalet yapma hissi geldiğinde, dışkılamak yerine bu eylemi ertelemek refleksler yoluyla bağırsak hareketlerini tersine çevirerek, dışkının bağırsağın son bölümü olan rektumdam, daha yukarıya gitmesine ve tuvalete gitme hissinin kaybolmasına neden oluyor. Bunun sonucunda da dışkının kalın bağırsakta kalış süresi uzuyor, dışkıdan suyun geri emilimi artıyor ve dışkı daha da sertleşiyor. Sert dışkının çıkartılabilmesi güç olduğu için de kabızlık gelişiyor. Dışkı bağırsakta bekledikçe, rektumun bir süre sonra genişliği artıyor, duyarlılığı kayboluyor ve tuvalete gitme hissi gittikçe azalıyor. Kabızlık sorunu oluşmaması için dışkılama ihtiyacı 5-10 dakikadan fazla ertelenmemeli.

Başkasından duyduğunuz diyeti yapmayın

Fit bir vücuda sahip olmak herkesin hayali. Bunun için de çoğumuz eş dost tavsiyesiyle gelişigüzel diyet yaparak kilo vermeye çalışıyoruz. Ancak özellikle kilo vermek için uygulanan diyetler bilinçsizce yapılıyor. Örneğin; alınan az miktardaki gıdalara yeterince yağ, lif ve su takviyesi yapılmadığı takdirde, sert dışkıya bağlı olarak kabızlık gelişebiliyor.

Hareketsiz kalmayın

Kabızlığa neden olan etkenlerden biri de hareketsiz bir yaşam sürmek. Sindirim sistemimizde gün içinde birçok refleks olaylar gerçekleşiyor. Bunlardan biri; hareket ettikçe bağırsağımızdaki ilerletici ve çalkalayıcı hareketlerin otomatik olarak başlaması. Bu nedenle gün içinde düzenli yürüyüş yapmaya özen gösterin.

Uzun yola çıkacaksanız…

Uzun süreli seyahatler; vücudun beslenme, uyku, hareket ve dışkılama düzenini bozara kabızlığa neden olabiliyor. Bu gibi seyahatlerde mümkün olduğunca hareketi ve su tüketimini daha da artırmalı ve uygun laksatifler veya lif içeren takviye ilaçları seyahat boyunca, öncesinden verilmiş uzman tavsiyesi doğrultusunda kullanmalısınız.

Hamilelikte kabızlık

Hamilelik de kabızlık sorununa yol açabiliyor. Daha öncesinde kabızlık yakınması yokken, yetersiz su ve lif alımı, hareketlerin azalması, hamileliğin devamını sağlayan kanda artmış progesteron hormonunun varlığı, özellikle son aylarda bebek ile bağırsakların karın içinde yer kapmaca oynaması, kabızlık yapabiliyor. Ayrıca büyüyen karın ile doğru ve sağlıklı ıkınmaların yapılamaması ve hamilelik süresince alınması gerekli olan bazı ilaçlar (demir, kalsiyum ve flor takviyeleri gibi) da kabızlık nedeni olabiliyor. Hamilelikte oluşan kabızlıktan korunmak için lif ve sıvı tüketimlerini yeterince artırmak, düzenli egzersiz/hareket yapmak çok önemli.

Demir ilaçları kabızlık yapabiliyor

Beslenme ile yaşam alışkanlıklarınıza dikkat ettiğiniz halde kabızlık sorununuz devam ediyorsa altta yatan etken; kullandığınız ilaçlar olabilir. Çünkü demir, kalsiyum, spazm çözücüler, depresyon ve bazı tansiyon ilaçları da kabızlık sorunu oluşturabiliyor. Bu ilaçları kullanmak şart ise kabızlığın önlenmesi için ek olarak bu ilaçlarla etkileşime girmeyen laksatifleri de hekiminiz önerdiği takdirde kullanabilirsiniz.

Bu hastalıklar kabızlık sorunu yaratıyor

Uzun süren kabızlıklar sonucunda anal fissür (makatta çatlak), hemoroit (basur), makat bölgesinde gelişen bağırsak fıtıkları ve makat sarkmaları gibi makat bölgesini ilgilendiren ve dışkılamayı önleyebilen yapısal bozukluklar/hastalıklar da gelişebiliyor. Bu durumların oluşması kabızlığı daha da tetikliyor. Kabızlığın devam etmesi de bu hastalıkların şiddetinin artmasına yol açıyor. Bu durum zamanla kısır döngü içine giriyor. Diyabet, hipotiroidi, sinirleri tutan bazı nörolojik hastalıklar (Alzheimer, multiple skleroz gibi), kaza ya da operasyonlar sonrası gelişmiş bel ve omurilik yaralanmaları, elektrolit dengesizlikleri (kalsiyum, magnezyum, potasyum gibi) de kabızlık yapabiliyor. Tümör veya kanser gibi nedenler de kabızlık yapabiliyor.

Mide ağrısı nasıl geçer?

Çocuklarda öksürüğe ne iyi gelir?

İslam'da kumar ve şans oyunları oynamak neden haram?

Lokman suresi, Lokman suresinin okunuşu ve meali

Kehf suresinin faziletleri ve faydaları

Kehf suresinin nüzul sebebi...

Mide ağrısı nasıl geçer?
Çocuklarda öksürüğe ne iyi gelir?
İslam'da kumar ve şans oyunları oynamak neden haram?
Lokman suresi, Lokman suresinin okunuşu ve meali
Kehf suresinin faziletleri ve faydaları
Kehf suresinin nüzul sebebi...
Kehf suresinin okunuşu nasıldır?
Uykusunda korkanlara okunacak dua ve sureler
Lavantalı kurabiye nasıl yapılır?
Göz kanserinin belirtileri nelerdir?
Esmaül Hüsna'dan El Müzil zikrinin faziletleri
Bugün hava nasıl olacak?
Altın fiyatlarında son durum...(13.07.2020)
Dolar ne kadar? 13.07.2020
Saçtaki egzama nasıl geçer?
Nabız yüksekliği neden olur?