15 Aralık 2020

Türkiye'ye yaptırım uygulanacak mı?

Geçtiğimiz haftanın en önemli gündem maddesi ABD’den gelebilecek yaptırımlar konusuydu.

Türkiye’ye S400, Almanya’ya da Kuzey Akım 2 Boru Hattı nedeniyle CAATSA yaptırımları uygulanmasını ön gören Ulusal Savunma Yetkilendirme Yasa (NDAA) tasarısı Temsilciler Meclisi’nden ve Senato’dan 2/3 çoğunluğun üstünde bir sayı ile geçerek Trump’ın önüne geldi.

ABD Başkanı Trump, tasarının en büyük kazananının Çin olacağını belirterek veto hakkını kullanacağını açıkladı.

Trump’ın vetosundan sonra Temsilciler Meclisi ve Senato’nun 2/3 çoğunlukla tasarıyı tekrar geçirmesi Trump’ın onayına bırakılmadan tasarının yasalaşması anlamına geliyor.

Bu durumda ABD Hasımlarına Yaptırım Yoluyla Mücadele Yasası olarak adladırılan CAATSA yaptırımları gündeme gelecek.

ABD Başkanı’nın 30 gün içinde 12 yaptırımdan en az 5’ini uygulaması istenecek.

Yaptırımların hangileri olacağını, sayısını ve ağırlığını ABD Başkanı belirleyecek.

Sürece bakılırsa yasanın uygulanması muhtemelen 20 Ocak’ta görevi devralacak olan Biden’a kalacak.

ABD’nin yeni Başkanı Biden’ın, Çin’den ziyade Rusya’nın ABD için daha büyük bir tehdit olduğunu söylemesi yasaya yönelik uygulama konusunda fikir sahibi olmamızı sağlayabilir.

S400 ve Kuzey Akım 2 Boru Hattı girişimleri ABD tarafından Rusya’nın etki alanını artıracak adımlar olarak tanımlanıyor.

Biden’ın açıklaması, Trump döneminde soğuyan transatlantik ilişkisinin tekrar canlandırılacağını düşündürüyor.

Buna rağmen Rusya’nın etki alanının daraltılması için CAATSA’ya da önem verileceği anlaşılıyor.

Tabi burada kilit nokta CAATSA...

Bu yasa Trump tarafından ABD; Çin, İran ve Kuzey Kore’nin şer üçgeni olarak yaptığı adlandırmanın somutlaşmış hali gibi...

ABD bu yasa kapsamında bu üç devlete sürekli olarak yaptırım uyguluyor.

Bu devletlerin etki alanını ABD’ye karşı genişletme çabaları CAATSA bünyesindeki yaptırımlara konu olabiliyor.

ABD’ye alternatif girişimlerde bulunmasını kendilerine yediremeyen soğuk savaş kafasındaki siyasilerin çabaları ile gündeme getirilen bu tasarı ne Almanya ne de Türkiye için uygulanabilir değil.

AK Parti iktidarı da bu düşüncede...

Geçtiğimiz gün AK Parti Genel Başkanvekili Prof. Dr. Numan Kurtulmuş ile bir araya geldik.

ABD’den gelebilecek yaptırımların “sembolik” olacağını söyledi.

Bunun gerekçesini de ABD için Türkiye’nin bölgesindeki terör örgütleri ya da etkisiz devletlere nazaran çok daha güvenilir ve büyük bir ortak olmasına bağladı.

Yaptırımların büyük çoğunluğu ABD finansal gücünün mahrum bıraktırılmasını esas alıyor.

Ticaret pazarlarına girişi engelleyecek adımlar da atılabilir.

Yaptırımlarda kapsamın genişliği Başkan’ın takdirine bırakılıyor.

Biden eğer Rusya’ya karşı bir dengelemeyi merkeze alacaksa Türkiye’ye sopa yerine havuç göstermesi gerektiğini bilmeli.

Bölgesinde gücü artan bir Türkiye ile doğru zeminde kurulan ilişkiler ABD’ye kazandıracaktır.

ENERJİDE GÜZEL HAREKET

Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) Başkanı Mustafa Yılmaz’dan güzel bir adım geldi.

Demokrasiler yönetim sistemlerinin şeffaflık içerisinde kalmasını sağlayarak yapıcı eleştiriler gelmesi durumunda halk için en faydalı olanın belirlenmesi üzerine kurgulanmıştır.

Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın termik santrallere filtre takılması zorunluluğunu yaklaşık 2,5 yıl erteleyenyasayı veto etmesi demokrasinin işlerliğini gösteren en güzel örneklerden biri.

Kamunun gücü vatandaşın hayatını kolaylaştırmak için kullanılır.

Başkan Yılmaz, elektrik dağıtımı yapan şirketlerin temsil giderlerinin faturalara yansıtması kararını iptal ettiklerini açıklayarak güzel bir adım attı.

Başkanın açıklamasını buraya ekliyorum: “Tüketicilerimizin hakkına halel getirecek bir adım atmamız asla söz konusu değildir. Sektörümüze yönelik güveni korumamız, polemiklerle vatandaşımızın kafasını karıştırmaya çalışanlara fırsat vermememiz gerekiyor. Bu konunun daha fazla istismar edilmesini engellemek için Kurulumuz aldığı kararla; tebliğde yer alan temsil ağırlama, reklam, sponsorluk, bağış gibi yanlış algıya sebep olacak hükmü kaldırıyoruz. Şirketler bu tip giderlerini tarifeden alamayacak, gelir elde edemeyecek.”

 
Advertisement
Advertisement Advertisement Advertisement Advertisement Advertisement Advertisement Advertisement