Afrika ülkesi Sudan'da Nisan 2023'te ordu ile Hızlı Destek Kuvvetleri (HDK) arasında başlayan çatışmaların en büyük mağdurları siviller oldu.
Ülkenin Mısır sınırı yakınındaki Kuzey eyaletine bağlı Ed-Debbe şehrinde geçen yıl 180 kişi için kurulan bir barınak, binlerce kişinin sığınağı haline geldi.
Kamptaki kişi sayısı 22 bini buluyor
El-Affad Mülteci Kampı'nda sayıları 22 bini bulan 4 binden fazla yerinden edilmiş Sudanlı aile, asgari ihtiyaçların zorluklarla karşılandığı şartlarda hayatta kalmaya çalışıyor.
Kampta yerinden edilen Sudanlıların çoğu HDK'nin kanlı katliamlar ve ciddi insan hakları ihlallerinde bulunduğu Faşir kentinden buraya geldi.
Faşir ile Ed-Debbe şehirleri arasındaki mesafe 1000 kilometreyi aşmasına rağmen insanlar, çok zor şekilde kampa ulaşıyor.
Aynı zamanda kamp, halihazırda çatışmaların sürdüğü Kurdufan ve Darfur bölgelerinden, geride evlerini, hatıralarını ve sevdiklerini bırakan sivillere de ev sahipliği yapıyor.
Temel ihtiyaçların güçlükle de olsa sağlandığı kampta, başta çocuklar için eğitim olmak üzere hala birçok hayati önem taşıyan ihtiyaçlar temin edilmeyi bekliyor.
'Orada anlatılması zor şeyler gördük'
Kampta yaşamını sürdüren Faşirli Fahrettin Muhammed Recep, İşraga et-Tom ve Fatma Ahmed Musa, Faşir'de yaşadıklarını ve yolda karşılaştıkları zorlukları, AA muhabirine anlattı.
Fahrettin Muhammed Recep, HDK'nin, şehre çok fazla saldırı düzenlediğini ve birçok kişinin hayatını kaybettiğini söyledi.
Recep, 'Orada anlatılması zor şeyler gördük. Çok esef verici şeyler ama elhamdülillah. (HDK mensupları) Sende değerli ne varsa alıyorlardı. Hiçbir şey bırakmıyorlardı.' ifadelerini kullandı.
İşraga et-Tom ise Faşir'in Kubbe Mahallesi'nden olduğunu, orada çatışmalar yoğunlaşınca çıkıp Birinci Derece Mahallesi'ne geçtiklerini ve orada kocasını, başına bir roket düşmesi sonucu kaybettiğini dile getirdi.
Et-Tom, 'Çok sayıda ölü ve yaralı var. Çatışmalar ve mermiler çok yoğundu, biz de çekildik. Oradayken bazen yemek de yemiyorduk. Şimdi burada az da olsa yemek sağlıyorlar. Şimdiki durum eskisinden daha iyi.' değerlendirmesini yaptı.
'Çocuklarımın hiçbirini bulamadım. Öldüler mi, yaşıyorlar mı bile bilmiyorum'
Fatma Ahmed Musa da 'Faşir'in es-Sefa Mahallesi'ndenim. Çocuklarımın hiçbirini bulamadım, 6 erkek, 2 kız çocuğum var, hepsi kayıp. Öldüler mi, yaşıyorlar mı bile bilmiyorum. Çocuğumun 3 çocuğuyla birlikte çıktık, yoldaki hayırseverler sayesinde çıktım.' dedi.
Çocuklarına sağ salim kavuşmak için dua eden Musa, kampta kendilerine yemek sağlayan hayırseverlere teşekkür etti.
Sudan'daki çatışmalar
Sudan, 15 Nisan 2023'ten bu yana ordu ile HDK arasında şiddetli çatışmalara sahne oluyor.
Dünyanın en kötü insani krizlerinden birine yol açan bu çatışmalar on binlerce Sudanlının hayatını kaybetmesine ve yaklaşık 13 milyon kişinin yerinden edilmesine neden oldu.
HDK, ülkenin 18 eyaletinden 5'inin merkezlerini kontrol ederken, Sudan ordusu güney, kuzey, doğu ve orta kesimler dahil olmak üzere kalan 13 eyaletin büyük bölümünde ve başkent Hartum'da hakimiyetini sürdürüyor.
Ülkenin batısındaki Darfur bölgesinin en büyük kenti Faşir, Ekim 2025'te şiddetli çatışmaların ardından büyük ölçüde HDK'nin kontrolüne girdi.
On binlerce kişinin çatışmalardan kaçtığı kentte HDK'nin sivilleri zorla yerinden çıkardığı ve çok sayıda silahsız kişiyi öldürüp işkence ettiği anlar HDK mensuplarının paylaştığı videolara yansımıştı.
