Avrupa'da 2 Kasım'da en az 9 ülkedeki süpermarketlerin soğutma sistemlerinde siber saldırı şüphesiyle bağlantılı arızalar yaşandı. Saldırılar nedeniyle bazı marketlerde buzdolabı ve dondurucuların sıcaklıkları yükselirken, bozulma riski taşıyan gıdaların imha edilmesi gerekti.
Belçika, Estonya, Finlandiya, İrlanda, İtalya, Lüksemburg, Hollanda, Portekiz ve İsveç'teki marketlerde yaşanan olaylar, Avrupa Birliği'ni (AB) harekete geçirdi. AB'nin Tarım ve Gıda'dan Sorumlu Komiseri Christophe Hansen, olayların gıda tedarik zincirini aksatmayı ve tüketicilerin güvenini sarsmayı amaçlayan kasıtlı girişimler olabileceğini belirterek, gelişmeleri son derece ciddiye aldıklarını ifade etti.
Hansen, yaşananların dikkate alınması gereken bir uyarı olduğunu vurguladı.
Söz konusu olaylar, yaklaşık üç hafta önce Fransa'daki marketlerde yaşanan benzer bir siber saldırının ardından geldi. Fransa'daki saldırıda yüzlerce mağazada soğutma sistemleri aksarken, çok sayıda bozulmuş ürün çöpe atılmıştı. Her iki olayın sorumluluğunu da henüz üstlenen olmadı.
İTALYA'DA 5 MARKET ETKİLENDİ
İtalya'da ulusal basında yer alan haberler ve Ulusal Siber Güvenlik Ajansının açıklamalarına göre, Sicilya'da en az 4 Coop süpermarketi ile Toskana'da bir işletme saldırıdan etkilendi.
İtalyan hükümetinin salı günü istihbarat servislerinin katılımıyla siber güvenlik toplantısı düzenlemesi planlandı.
Coop markalı marketleri işleten Radenza Grubu Başkanı Giuseppe Spadaro, ANSA haber ajansına yaptığı açıklamada, saldırının saat 04.00'te gerçekleştiğini bildirdi.
Saldırının dondurulmuş gıda reyonlarında kullanılan uzaktan kontrol sistemini hedef aldığını belirten Spadaro, sorunun daha sonra giderildiğini kaydetti.
BELÇİKA'DA ONLARCA MAĞAZA ETKİLENDİ
Belçika, saldırılardan en fazla etkilenen ülkeler arasında yer aldı. Birden fazla market zincirine bağlı onlarca mağazada soğutma sistemleriyle ilgili sorunlar yaşanırken, federal savcılar olayla ilgili soruşturma başlattı.
Carrefour Belgium Sözcüsü Mich Vergauwen, yaklaşık 700 mağazalarının 15'inde aksama yaşandığını belirterek, bunun bir siber saldırı olduğunu ve başka bir açıklamasının bulunmadığını söyledi.
Ikea da Mons kentindeki mağazasının dondurucu sıcaklıklarının yükselmesine yol açan bir siber saldırıdan etkilendiğini açıkladı.
Belçikalı soğutma şirketi Sabcobel, Fransa'da ekim ayında yaşanan saldırının ardından tesislerinin güvenliğini artırmaya başladıklarını ancak bazı sistemlerin henüz güncellenmediğini bildirdi. Şirket, pazartesi günü yaşanan olaylardan kendilerinin de etkilendiğini belirtti.
Delhaize, Colruyt ve Intermarché marketlerinde de soğutma sorunları yaşandı. Lüksemburg'da ise Delhaize zincirine ait 4 mağaza etkilendi.
İRLANDA VE PORTEKİZ'DE DE SALDIRI ŞÜPHESİ
İrlanda'da Musgrave perakende grubu, siber olay olarak tanımladığı gelişmeden 13 SuperValu mağazasının etkilendiğini açıkladı. Hollanda'da ise az sayıda mahalle marketinde kesintiler yaşandı.
Portekiz'de Mosqueteiros Grubu, 7 Intermarché mağazasında yaşanan olayların siber saldırıyla bağlantılı olduğunu doğruladı.
AFP'ye açıklama yapan grup, saldırının soğutma sistemlerini yönetmekten sorumlu harici bir hizmet sağlayıcısını hedef almış göründüğünü bildirdi.
İSVEÇ'TE COOP'UN 6 MAĞAZASI ETKİLENDİ
İsveç'te Coop, yaklaşık 800 mağazasından 6'sının olaylardan etkilendiğini doğruladı.
Coop Sözcüsü Carlos Cancino, AFP'ye yaptığı açıklamada, yaşananların bir siber olay olduğunu belirterek, sorunun giderildiğini ve buzdolabı ile dondurucuların normal şekilde çalışmaya başladığını ifade etti.
Saldırının arkasında kimin bulunduğunu bilmediklerini aktaran Cancino, etkilenen mağazaların güncellenmiş 5G sistemi yerine 4G mobil ağa bağlı olduğunu ve bu durumun onları siber saldırılara karşı daha savunmasız hale getirdiğini kaydetti.
İsveçli market zinciri Ica da sınırlı sayıdaki mağazasında soğutma sorunları yaşandığını ancak bunun siber saldırı kaynaklı olduğunu doğrulamadığını açıkladı.
Ica Sözcüsü Helena Johansson, etkilenen mağazaların tamamının Danimarkalı üretici Danfoss tarafından sağlanan harici soğutma kontrol sistemlerini kullandığını bildirdi. Danfoss'un, 12 Ekim'de Fransa'daki marketleri hedef alan siber saldırıda da tedarikçi olarak öne çıktığı belirtildi.
Johansson, konuyla ilgili soruların Danfoss'a yöneltilmesini istedi. Şirket ise AFP'nin yorum talebine henüz yanıt vermedi.
FİNLANDİYA VE ESTONYA'DA İNCELEME
Finlandiya'da Kesko grubuna bağlı birkaç küçük markette sıcaklık düzensizlikleri tespit edildi.
Kesko Kurumsal Güvenlik Birimi Başkanı Petri Kayhko, AFP'ye yaptığı açıklamada, olayın nedenini araştırdıklarını ve ağ üzerinden müdahale ihtimalini henüz dışlamadıklarını söyledi.
Finlandiya Ulaştırma ve İletişim Ajansı Traficom bünyesindeki Ulusal Siber Güvenlik Merkezi Bilgi Güvenliği Uzmanı Roni Kokkola da siber müdahale ihtimalinin göz ardı edilemeyeceğini belirtti.
Kokkola, son aylarda Avrupa'da benzer olayların yaşandığına dikkati çekerek, saldırıların Fransa dışındaki ülkelere yayılmasının beklenebileceğini ifade etti. Kokkola, güvenlik açıklarının günümüzde daha aktif ve hızlı şekilde istismar edildiğini kaydetti.
Estonya'da ise en az bir süpermarketin soğutma ünitelerinin sıcaklığının korsanlar tarafından 50 dereceye çıkarıldığı bildirildi. Kamu yayıncısı ERR'nin haberinde yer alan olayda, soğutma ünitelerinin de Fransa'daki saldırıda hedef alınanlara benzer eski model Danfoss sistemleri kullandığı belirtildi.
İleri düzey soğutma sistemleri üreticisi ve dağıtıcısı Kitman Coldtech'in Direktörü Jann Mutso, ERR'ye yaptığı açıklamada söz konusu sistemlerin eski modeller olduğunu söyledi.
AVRUPA'DA SİBER DAYANIKLILIK ÇAĞRISI
Avrupa Ev Aletleri Derneği APPLiA Genel Direktörü Paolo Falcioni, Euronews'e yaptığı açıklamada, marketlerde siber dayanıklılığın pratik koşullarda sınandığını belirtti.
Uzaktan erişimin kesilmesi halinde market çalışanlarının sıcaklıkları manuel olarak kontrol edip soğuk zinciri korumak için müdahale edebilmesi gerektiğini vurgulayan Falcioni, bu konuda hem üreticilere hem de perakendecilere sorumluluk düştüğünü ifade etti.
Falcioni, bağlantılı ürünlerin siber güvenliği için ortak bir Avrupa çerçevesini desteklediklerini belirterek, güvenliğin tasarım aşamasında başlaması ve ürünün kullanım ömrü boyunca güvenlik güncellemeleriyle sürdürülmesi gerektiğini kaydetti.
Avrupa Siber Dayanıklılık Yasası'nın uygulanması sürecinde ürünlerin kullanım koşullarını ve siber saldırıya uğramaları halinde ortaya çıkabilecek riskleri dikkate alan pratik standartlara ihtiyaç duyulduğunu da sözlerine ekledi.
