Ayasofya-i Kebir Cami-i Şerifi'nin restorasyon çalışmaları sürüyor.
Çalışmalar sürerken, yer altında bulunan tarihi tünel ve mekanlarında yürütülen temizlik, kazı, belgeleme ve güçlendirme çalışmalarında da önemli aşamalar kaydedildi.
Çalışmalar kapsamında 420 metre uzunluğundaki tünel hattı temizlenirken, yer altındaki tarihi su altyapısının ve farklı dönemlere ait yapı kalıntılarının ortaya çıkarılmasına yönelik incelemeler sürüyor.
Ayasofya Bilim Kurulu Üyesi Prof. Dr. Ahmet Güleç, gazetecilere, yapının kuzeydoğu köşesinde bulunan hipoje (mezar yapısı) ile çevresindeki alanlarda yaklaşık iki yıl önce başlatılan temizlik çalışmalarının etaplar halinde sürdüğünü belirtti.
Üst örtüsünün yıkık olması nedeniyle zamanla toprakla dolan mekanlarda gerçekleştirilen çalışmalarla dolgu toprağın tahliye edildiğini ve kapalı alanların gün yüzüne çıkarıldığını aktaran Güleç, bölgede şu ana kadar 6 mekan ve 9 tünelin tespit edildiğini söyledi.
Güleç, bazı mekan ve tünellerin Roma dönemine ait olabileceğini, farklı dönemlerde de çeşitli müdahalelerle kullanılmaya devam edildiğini düşündüklerini, bu husustaki araştırmaların sürdüğünü anlattı.
En son 2 numaralı tünelin açıldığını ve tünelde ileriye doğru çalışmaların devam ettiğini dile getiren Güleç, "Buradan birtakım örnekler aldık ve analizlerini yapıyoruz. Bu analizlere bağlı olarak da mekan hakkında birtakım bilgiler edineceğiz. Şu anda sadece buranın Roma dönemindeki atriumun altyapılarından biri olduğunu söyleyebiliyoruz." dedi.
Ahmet Güleç, Ayasofya'da en uzun tüneldeki çalışmaların 200 metreyi aştığına işaret ederek eski Roma Caddesi'nin Küçük Ayasofya'dan Sarayburnu'na kadar uzandığına ilişkin tarihi kaynaklarda haritalar bulunduğunu, ancak bu güzergahın henüz kesin olarak doğrulanamadığını ifade etti.
Çalışmalar sırasında Yerebatan Sarnıcı yönüne ilerleyen tünel hattına ulaştıklarını ve mevcut çalışma sınırlarına geldikleri noktada ilerlemeyi durdurduklarını aktaran Güleç, kuzey yönünde ilerledikten sonra batıya dönen başka bir tünelin de tespit edildiğini söyledi.
Prof. Dr. Güleç, Yerebatan Sarnıcı'nda görev yapan uzmanlardan, sarnıcın içinden Hipodrom (At Meydanı) yönüne uzanan başka bir tünel bulunduğuna ilişkin bilgi aldıklarını belirterek, şunları kaydetti:
"Burada ilk açtığımız tünel, Ayasofya'ya yakın olan tünel. Güneye doğru olan tünelimiz doğrudan Yerebatan Sarnıcı'na gidiyor. Bütün bunları, içinde senelerin biriktirdiği çamurları boşalttıktan sonra takip ettik.
Orada yaklaşık yüzde 3 eğimle giden bir tünelimiz var ve hala Ayasofya'nın altından gelen suyumuz var.
Muhtemelen Yerebatan Sarnıcı'na akan, buradan çıkan bir kaynak ya da başka yerden gelen mesela Bozdoğan Kemeri su dağıtım şebekesinden gelen bir su olabilir ama kaynak olma ihtimali de söz konusu."




