Eğitimin topluma ve bireylerin sosyal yaşamına, insanlar arası iletişimine ve kültürel zenginliklerine bakan yönü eğitimin önemli bir röle sahip olmasını sağlıyor. Yüzyıllar öncesinde eğitim, daha çok aile içerisinde anne babanın çocukların yetiştirilmesinde uyguladığı bir metot ya da günlük hayatta deneyimler ve yaşantılar ile gerçekleştirilir iken tarihsel süreç içerisinde eğitime yüklenen misyon da değişmiş ve günümüzde gelinen noktada eğitim; planlı, programlı bir yapıda, belli yöntem teknikler ile uygulanan ve inşa edilen bir yapı olarak görülmeye başlanmış ve bu yolla eğitim artık kurumsal bir yapıya kavuşmuştur.

Peki, eğitimin kurumsallaşması denildiğinde, ne anlamalıyız?

Kurumsal kimliği belirli planlar ve programlar çerçevesinde, kuralları olan kurumlar veya kuruluşlar tarafından, uzman kişilerce belli bir sistem dahlinde yürütülen faaliyetler bütünü olarak tanımlayabiliriz. Zaten “kurumsallaşma” ontolojik olarak, yapılan eylemin süreklilik arz etmesi ile birlikte belli kurallar, kaideler çerçevesinde faaliyetlerin yerine getirilmesini ifade eder. Eğitim bağlamında kurumsallaşmayı inceleyecek olursak; her kademede mevcut olan okullar ya da üst öğrenim faaliyetlerinin yapıldığı üniversiteler, farklı alanlarda yürütülen kurs merkezleri gibi yapıların ve bu yapılarda işin uzmanı olan öğretmenler tarafından eğitim süreçlerinin yürütülmesi ve bu faaliyetlerinin Bakanlık politikaları ile eşgüdümlü ve uyumlu halde ilerlemesi şeklinde yorumlayabiliriz.

Kurumsallaşmış eğitim sistemleri olduğu gibi, kurumsallaşmamış eğitim sistemleri de olabilir. Her iki durum arasında çok fazla makas farkı vardır. Kurumsallaşmış eğitim kurumlarında; amaç vardır ve bu amaçlar önceden belirlenir. Bu amaçlara ulaşmak için belli eğitim programları hazırlanır. Hazırlanan eğitim programlarının ne zaman nerede ve kimler tarafından uygulanacağı da önceden belirlenir. Süreç sonunda ise amaçlara ulaşılıp ulaşılmadığı ölçme değerlendirme teknikleri ile ölçülür. Tüm bu süreçler eğitimin kurumsallaştığının göstergeleridir. Böylesi durumlarda, kişilerin kimliklerine, politik ve dünya görüşlerine, giyim kuşamlarına, aldıkları pozisyonlara, ekonomik gelirlerine ve diğer benzeri faktörlere bağlı bakılmaz. İlerleyen ve gelişine bir yapıya söz konusudur.

Kurumsallaşmış eğitim sistemlerinde sürece sonradan dahil olanlar süreci yönetmez. Süreç onları yönetir. Kurumsal sisteme sahip olunduğu için köklü değişimler düşünülmez; zarar vermek isteyen kötü niyetli çalışanlar ya da yöneticiler tarafından kurumsal kimliğe zarar vermek zordur. Karar almak, uygulamak sistemlidir. Hiyerarşik yapı vardır ve herkesin görev tanımı, iş alanı, uzmanlık alanı bellidir. Kararlar ortak akılla alınır. Demokratik bir iklimde sisteme ait süreçler yönetilir. Tüm bu nedenlerle eğitimin kurumsallaştığı durumlarda iş ve işlemler kişilere bağlı değildir; Topluma bağlıdır. Mevzu kişilerden çıkıp topluma teşmil edilir. Eğitimin kurumsal kimlik kazanmasının en çok topluma yararı vardır. Eğitimde fırsat eşitliği sağlanır. Eğitime erişim desteklenir. Özel gereksinimli bireylerin eğitimi ihmal edilmez. Eğitimin sürekliliği, kesintisiz olması kurumsal kimlik sayesinde gerçekleşir. Ekonomik kalkınma kurumsal kimliğe sahip eğitim sistemleri tarafından desteklenir. Toplumun ihtiyaç duyduğu insan gücü, kurumsal kimliğe sahip eğitim ortamlarında yetişir. Topluma değerlerin aktarılması, kültürel mirasın korunması, toplumun değer yargılarının inşa edilmesi ve korunması, manevi birlik ve beraberlik gibi durumlar eğitimin kurumsallaşması sayesinde gerçekleşir.

Eğitim kurumlarını sadece bilgi aktaran yerler olarak görmeyip kurumsal kimliği sayesinde gerek bireylerin ruhsal yönlerine gerek sosyal ve toplumsal yöne bakan çok boyutlu bir sistem olarak düşünürsek eğitimin kurumsallaşmasının neden önemli olduğunu daha iyi idrak etmiş oluruz. Gelişen ve değişen toplumun ihtiyaçlarına göre kurumsal kimliğin planlı ve programlı şekilde karar almasının da önemli olduğunu bilmek gerekir.

Çok şükür ki ülkemizde; manevi değerlerimizi önceleyen, toplumun dayanışması, birlik ve beraberlik ruhunu güçlendiren, milli birlik ve beraberlik anlayışı içinde kurumsal bir kimliğe sahip bir eğitim sistemimiz var ve günden güne bu kurumsal kimlik daha da güç kazanmaktadır. Eğitimin tüm paydaşlarına şükran ve minnetle…

Eğitimin kurumsallaşması

Eğitimin topluma ve bireylerin sosyal yaşamına, insanlar arası iletişimine ve kültürel zenginliklerine bakan yönü eğitimin önemli bir röle sahip olmasını sağlıyor. Yüzyıllar öncesinde eğitim, daha çok aile içerisinde anne babanın çocukların yetiştirilmesinde uyguladığı bir metot ya da günlük hayatta deneyimler ve yaşantılar ile gerçekleştirilir iken tarihsel süreç içerisinde eğitime yüklenen misyon da değişmiş ve günümüzde gelinen noktada eğitim; planlı, programlı bir yapıda, belli yöntem teknikler ile uygulanan ve inşa edilen bir yapı olarak görülmeye başlanmış ve bu yolla eğitim artık kurumsal bir yapıya kavuşmuştur.

Peki, eğitimin kurumsallaşması denildiğinde, ne anlamalıyız?

Kurumsal kimliği belirli planlar ve programlar çerçevesinde, kuralları olan kurumlar veya kuruluşlar tarafından, uzman kişilerce belli bir sistem dahlinde yürütülen faaliyetler bütünü olarak tanımlayabiliriz. Zaten “kurumsallaşma” ontolojik olarak, yapılan eylemin süreklilik arz etmesi ile birlikte belli kurallar, kaideler çerçevesinde faaliyetlerin yerine getirilmesini ifade eder. Eğitim bağlamında kurumsallaşmayı inceleyecek olursak; her kademede mevcut olan okullar ya da üst öğrenim faaliyetlerinin yapıldığı üniversiteler, farklı alanlarda yürütülen kurs merkezleri gibi yapıların ve bu yapılarda işin uzmanı olan öğretmenler tarafından eğitim süreçlerinin yürütülmesi ve bu faaliyetlerinin Bakanlık politikaları ile eşgüdümlü ve uyumlu halde ilerlemesi şeklinde yorumlayabiliriz.

Kurumsallaşmış eğitim sistemleri olduğu gibi, kurumsallaşmamış eğitim sistemleri de olabilir. Her iki durum arasında çok fazla makas farkı vardır. Kurumsallaşmış eğitim kurumlarında; amaç vardır ve bu amaçlar önceden belirlenir. Bu amaçlara ulaşmak için belli eğitim programları hazırlanır. Hazırlanan eğitim programlarının ne zaman nerede ve kimler tarafından uygulanacağı da önceden belirlenir. Süreç sonunda ise amaçlara ulaşılıp ulaşılmadığı ölçme değerlendirme teknikleri ile ölçülür. Tüm bu süreçler eğitimin kurumsallaştığının göstergeleridir. Böylesi durumlarda, kişilerin kimliklerine, politik ve dünya görüşlerine, giyim kuşamlarına, aldıkları pozisyonlara, ekonomik gelirlerine ve diğer benzeri faktörlere bağlı bakılmaz. İlerleyen ve gelişine bir yapıya söz konusudur.

Kurumsallaşmış eğitim sistemlerinde sürece sonradan dahil olanlar süreci yönetmez. Süreç onları yönetir. Kurumsal sisteme sahip olunduğu için köklü değişimler düşünülmez; zarar vermek isteyen kötü niyetli çalışanlar ya da yöneticiler tarafından kurumsal kimliğe zarar vermek zordur. Karar almak, uygulamak sistemlidir. Hiyerarşik yapı vardır ve herkesin görev tanımı, iş alanı, uzmanlık alanı bellidir. Kararlar ortak akılla alınır. Demokratik bir iklimde sisteme ait süreçler yönetilir. Tüm bu nedenlerle eğitimin kurumsallaştığı durumlarda iş ve işlemler kişilere bağlı değildir; Topluma bağlıdır. Mevzu kişilerden çıkıp topluma teşmil edilir. Eğitimin kurumsal kimlik kazanmasının en çok topluma yararı vardır. Eğitimde fırsat eşitliği sağlanır. Eğitime erişim desteklenir. Özel gereksinimli bireylerin eğitimi ihmal edilmez. Eğitimin sürekliliği, kesintisiz olması kurumsal kimlik sayesinde gerçekleşir. Ekonomik kalkınma kurumsal kimliğe sahip eğitim sistemleri tarafından desteklenir. Toplumun ihtiyaç duyduğu insan gücü, kurumsal kimliğe sahip eğitim ortamlarında yetişir. Topluma değerlerin aktarılması, kültürel mirasın korunması, toplumun değer yargılarının inşa edilmesi ve korunması, manevi birlik ve beraberlik gibi durumlar eğitimin kurumsallaşması sayesinde gerçekleşir.

Eğitim kurumlarını sadece bilgi aktaran yerler olarak görmeyip kurumsal kimliği sayesinde gerek bireylerin ruhsal yönlerine gerek sosyal ve toplumsal yöne bakan çok boyutlu bir sistem olarak düşünürsek eğitimin kurumsallaşmasının neden önemli olduğunu daha iyi idrak etmiş oluruz. Gelişen ve değişen toplumun ihtiyaçlarına göre kurumsal kimliğin planlı ve programlı şekilde karar almasının da önemli olduğunu bilmek gerekir.

Çok şükür ki ülkemizde; manevi değerlerimizi önceleyen, toplumun dayanışması, birlik ve beraberlik ruhunu güçlendiren, milli birlik ve beraberlik anlayışı içinde kurumsal bir kimliğe sahip bir eğitim sistemimiz var ve günden güne bu kurumsal kimlik daha da güç kazanmaktadır. Eğitimin tüm paydaşlarına şükran ve minnetle…