Aramızda ikametgah belgesi için muhtarlığı giden var mı hala?

Ya da vukuatlı nüfus cüzdanı örneği için kaymakamlıkta sıra bekleyen?

Elbette yok, çünkü e-devlet var.

Artık resmi belgelerin pek çoğunu bilgisayardan çözüyoruz. Hatta akıllı telefonlardan...

İmzalanacak evraklar da öyle... Hiç zahmet edip de yol tepmeye gerek yok. E-imzayı bas geç.

Olay sadece devlet işlerinden ibaret değil. O gün canımız markete gitmek istemiyorsa, market cebimizde. Yahut taksi veya kitaplarımız...

Meğer hayatımız ne kadar da dijitalleşmiş!

Bunların hepsi 10 – 15 yıl içerisinde oldu. İnternet ağı büyüdü, ekran teknolojileri gelişti diye işlerin geldiği noktaya bakar mısınız!

  • Kardeşim bunların VR gözlükle ne alakası var?

Şöyle anlatayım;

Vizyontele filminde televizyonu tarif ederken 'radyonun resimlisi' diyorlardı ya; işte bu VR gözlük de e-Devlet'in resimlisi.

  • Sadece e-Devlet'in mi?

Elbette hayır!

Gıdasepeti'nin, Götür'ün, çalıştığın plazanın, gittiğin okulun, almak istediğin otomobili satan galerinin, hatta mahalledeki kasabın...

Tüm bunların dijital yansıması işte o el kadar VR gözlüklerin içinde.

  • Peki, Zeki Müren de bizi görecek mi?

Zeki Müren'i bilmem ama diğerleri görebilecek; çünkü VR işi çoğu zaman çift taraflı etkileşimi getirecek. Tıpkı, gerçek dünyadaki gibi...

PİJAMA - TERLİKLE KONSOLOSLUK İŞLEMLERİ

Konuyu biraz daha açalım.

Takip edenler bilir; ben ''Yapay zeka buz dağının görünen kısmı, asıl meselesi Web 3.0 teknolojisi. Yapay zeka o teknolojinin ögelerinden sadece biri'' diyorum.

İşte 'Meta evren' de o ögelerden bir diğeri.

Daha çok Metaverse ismiyle biliyor ve ona ulaşmanın ön koşulu VR gözlükler.

Bu teknoloji şu an emekleme aşamasında, ancak yapay zekanın da etkisiyle çok hızlı şekilde hayatımıza girebilir.

Meta evren hayatımıza tamamen entegre olduğu zaman muhtemelen pek çok işi oturduğumuz yerden halledebileceğiz.

Konsoloslukta işiniz var diyelim. Randevu saati geldiğinde salondaki koltuğa oturuyorsunuz, VR gözlüğü takıyorsunuz ve görevli ile anında iletişim kurup işi bitiyorsunuz.

Yanlış anlamayın, kendi evinizdeki salondan ve kendi koltuğunuzdan bahsediyorum.

Kaymakamlıkta işiniz var, doğalgaz sözleşmesi imzalayacaksınız ya da filanca ihaleye katılacaksınız...

Hepsini kareli pijamanız ve içi yünlü terlikle camın kenarındaki kanepeye uzanarak çözmeniz mümkün. Tabi bu sırada karşınızdaki, sizi ceketli gömlekli jilet gibi takımınızın içinde görecek.

Sonuçta dijital de olsa devlet aynı devlet, ciddiyet aynı ciddiyet.

Dijital Konsolosluk

Yahut, Gaziantep Şehitkamil'deki o arabayı çok beğendiğiniz. Takacaksınız VR gözlüğü, dijital galeride aracın içini, dışını, motorunu görecek; yağ çubuğundaki seviyeyi anlık olarak izleyeceksiniz. Satıcıya soru sorabilecek, meta evrende pazarlık yapabileceksiniz.

Anlaştınız mı? Doğru beraber notere. Daha doğrusu 2 Nolu Noter'in meta evren şubesine.

Yani hayalinizdeki arabaya kavuşmak veya dolandırılmak için yüzlerce kilometre gitmenize gerek kalmayacak.

Gördüğünüz gibi, meta evren gerçek dünyanın dijital bir yansıması. Orada kamu kurumları, dijital dükkanlar, iş yerleri olacak. Tüm bunların arasında gezebilecek ve işlerinizi halledebileceksiniz. Tabi ki, VR gözlükle.

Hatta Türkiye'de bir siyasi parti meta evrende ilk toplantısını yaptı bile!

AK Parti'nin meta evrendeki toplantısında, farklı konumlarda bulunan parti üyeleri aynı dijital ofiste buluştu.

İleride kongrelerin de dijital salonlarda yapılması ihtimal dahilinde.

SEFASI GÜZEL AMA TEHLİKESİ BÜYÜK

Öte yandan, kareli pijamayla koltuktan kalmadan günlük işleri yapmak elbette kulağa güzel geliyor, ancak meselenin bir de diğer tarafı var.

Tehlikeli taraf...

Meta evren devlet dairelerinden ibaret değil. Burada oyun parkları, sohbet odaları ve daha bir sürü dijital mekan ve imkanlar var. Kullanıcılar, tüm bu mekanlarda kimliklerini gizleyerek dolaşabilir.

Burada isim değişiklerinden bahsetmiyorum; insanlar bizzat görüntüsünü ve sesini değiştirebilir. Zira meta evrende avatar kullanmak serbest. Sosyal medyada kullandığımız 'nickname' yani 'takma isim' gibi düşünün.

Meta evrende kullanıcı kendini bir dinozor, çiçek ya da Cin Ali gibi gösterebilir. Sesini kalınlaştırıp inceltebilir.

Tam da bu noktada 'çocuk güvenliği' karşımıza çözülmesi gereken bir sorun olarak çıkıyor.

Meta evrende yetişkin bir adam, kendini 13 yaşında bir kız çocuğu gibi gösterip diğer çocuklarla rahatça iletişim kurabilir ve onları manipüle edebilir. Ya da yetişkin bir kadın...

Dijital Tehlike

Dijital alışverişle kara para aklanabilir, sohbet odalarında terör propagandası yapılabilir ve daha bir sürü şey...

Tüm bu risklere karşı şimdiden önlem almak şart!

Sarı siteye sahte ilan kasıp otomobil fiyatlarını uçuşa geçirdikleri dönemi hatırlarsınız. Zaten çok da uzak değil, pandemi yıllarıydı. O zamanlar, 'İlan verirken TC kimlik no zorunlu olsun' diye bir öneride bulunmuştum. Meta evren için de böyle bir zorunluluk getirilebilir.

Üyelik ve soğuk cüzdan oluşturma işlemlerinde gerçek kimlik bilgilerinin ibraz edilmesi, aklında fitne fücur olanları en baştan caydırabilir.

Yine devletler tarafından platformlara anlık şikayet sistemi şartı getirilmesi ya da şüpheli kullanıcıların hareketlerinin kısıtlanması gibi daha pek çok önlem devreye alınabilir.

Ama en önemli önlem, kendi meta evrenine sahip olmak. Böylece Türkiye, merkezi ABD'de ya da Çin'de olan bir şirketle uğraşmak zorunda kalmaz.

YERLİ META EVREN ŞART!

Sosyal medya şirketlerinin Türkiye'de ofisi bulunmadığı için hukuki durumlarda muhatap bulunamıyor, bu şirketlerin Türkiye üzerinden kazandığı devasa paralar vergilendirilemiyordu. Bu sebeple, söz konusu şirketlerden ülke sınırları içerisinde ofis açmaları istendi.

O dönem ismi Twitter olan X ve Meta gibi bazı şirketler Türkiye'de ofis açmamak için uzun süre direndi. Türkiye bir dizi önlemi devreye almak zorunda kalınca, direnen şirketler dize geldi.

Aynı yorucu süreçleri yeniden yaşamamak için yerli Meta evrenin kurulması kritik önem taşıyor.

Yerli Metaverse