Santral Holding A.Ş.'nin 1974'teki İdâre Meclisi Âzâları… (Milliyet, 11.9.1974, s. 7)

***

Halil Rıfat Edin (1902 - 19.5.1963), yine Selânikli bir âile olan Osman Murteza Seynur ve Fatma Sadık Güvenç (Seynur) çiftinin kızı Emine Nevide Seynur (Selânik, 1907 - İstanbul, 8.1.1962) ile evleniyor. (Emine Nevide Hanım'ın iki kardeşi daha var: Seha Seynur Çelebi –eşi: Sibel Hn.- ve Selim Osman Seynur –eşi: Şermin Hn.-.) Halil Rıfat – Emine Nevide Edin çiftinin ilk çocuğu, Ahmet Şeci Edin, ikinci çocuğu, Osman Edin'dir (eşi: Sevgi Hn.). Halil Rıfat Edin, vefat ettiği târihte, Yedikule İplik Fab. T.A.Ş.'nin İdare Meclisi Âzâsı, Elektrometal T.A.Ş.'nin Kurucu Âzâsı, Mensucat Santral T.A.Ş. İdâre Meclisi Âzâsı, Mahdut Mesuliyetli İstanbul Manifatura ve Kumaşçılar Çarşı Kurma Kooperatif Ş. İdâre Meclisi İkinci Reîsi, Hulki ve Rifat Edin Koll. Ş. ile Fatma Atakan ve Ortakları Koll. Ş.'nin Kurucu ve Sâhiblerinden idi.

Mekteb-i Terak̆k̆î / Şişli Terakki Lisesi

Mâzisi, (Mustafa Kemâl'in doğum senesi olan) 1877'ye kadar geriye giden Mekteb-i Terakkî / Şişli Terakki Lisesi'nin istinâdg̃âhı olan Şirket (daha evvel Têsîs), 1967'de, yeni Vakıflar Kânûnu çerçevesinde, vakıf statüsüne kavuşturulunca, Sabataîlerin işbu “Terakkî Vakfı”nın müessisleri arasında Halil Rıfat Edin de yer almıştı:

- Abdurrahman Malta;

- Ahmet Elberger;

- Akif Akev;

- Fahri Refiğ;

- İbrahim Telci;

- Necdet Üçer;

- Nuri Türen;

- Osman Üçer;

- Reşat Atabek;

- Yusuf Kapancı;

- Ata Refiğ;

- Halil Rıfat Edin;

- Fikret Güvenç;

- Mehmet İnal;

- Memduh Paker;

- Nazmi Eren;

- Vedat Uras;

- Ecvet Gürses ve

- Neş'e Deriş… (https://www.terakki.org.tr/terakki-vakfi/hakkimizda/tarihce/; 4.11.2018)

Halil Rıfat Edin’in vefâtında, Milliyet gazetesine (20.5.1963, s. 2) Şişli Terakki Lisesi İdâresi nâmına da bir îlân verilmişti:

“Acı Bir Kayıp: Okulumuzun kurucularından ve fedakâr hâdimlerinden Rıfat Edin'i kaybettik. Cenazesi 20.V.1963 Pazartesi günü öğle namazını müteakip Şişli Camiinden kaldırılacaktır. Öğrenci ve mensuplarımızı son vazifeye dâvet ederiz.” (Mustafa Kemâl’in Hastalığı, Ölümü, Cenâzesi; Yeni Söz, 25-26.11.2018/67-68)

Org. Ali Fuad Erden’in akrabâlarından Bezmen’ler

Dr. Esat Durusoy’un Paşazâde Zübeyde Râsime Hanım’dan olma iki kızından biri olan Hatice Şirin Durusoy’un (1926 - 13.3.2004) Ahmet Şeci Edin’le evlenmesiyle, Râsime / Esad Durusoy çiftinin fürûunun Sabataî Cemâati içinde iyice dallanıp budaklandığına işâret etmiştik. Bezmen’ler, bu dallar cümlesindendir.

Ahmet Şeci Edin'in babaannesi ve Şirin Durusoy (Edin)'in büyük kayınvâlidesi Ayşe Leylâ Bezmen (Edin), Selânikli kalabalık bir âilenin kızı... Babası, Ali Molla; annesi, Zübeyde Hanım… O, bu çiftin beş çocuğundan biri: Abdi Nâzım Ali, Fatma, Ayşe Leylâ, Ruk̆iye ve Halil Ali Bezmen…

Abdi Nâzım Ali Bezmen; Ali Rıza Bey ve Fatma Hanım'ın kızı Medîha Hanım (ö. 6.7.1971) ile evleniyor. Medîha Hanım'ın kız kardeşleri, Âtiye (Yonsel) ve Sâibe (Dilgemen)… Her iki kız kardeşin de birer çocuğu var: Sâhir Yonsel ve Refîa Dilgemen… Medîha Hanım ise iki kız çocuğu dünyâya getiriyor: Zübeyde ve Fatma Bezmen. Zübeyde Hanım (ö. 29.6.1988), Ali Haydar – Remziye Aktay çiftinin oğlu Necdet Aktay ile evleniyor. Fatma Bezmen'in ilk eşi, amcazâdesi (Halil Ali Bezmen'in oğlu) Fuad Bezmen… Dört oğulları oluyor: Halil, Nâzım, Turgud ve Necdet Bezmen… Fatma Bezmen, 1960'lı senelerin sonlarında, amcazâdesinden boşanıp Hayrullah Kefoğlu ile evleniyor. Bu evlilikden çocuk yok…

Selânikli Ali Molla – Zübeyde Hanım çiftinin ikinci çocuğu Fatma Bezmen, Selânikli Mehmet Rıfat Esen ile evleniyor. Bu büyük sermâyedâr âile de, üç çocukla neslini idâme ettiriyor: Ali Rıfat Esen, Mehmet Rıfat Esen ve Edibe Esen (Yonsel)… Ali Rıfat Esen, vefâtında (18.5.1973), Bezmen'lerin eseri Santral Mensucat T.A.Ş. İdâre Meclisi Âzâsı idi. Hasan Halil Erduman – Cezbedar İdemen (Erduman) çiftinin kızı Süreyya Erduman ile evlenmiş ve iki oğulları olmuştu: Rıfat ve Hasan Esen… (Birincisinin evliliği, Ekrem ve Kâmile Tezcan'ın kızları Nüket Tezcan, ikincisininki, Lütfü ve Nermin Boduroğlu'nun kızları İffet Boduroğlu ile…) Cezbedar İdemen (Erduman)'ın (ö. 23.3.1964) dîğer iki kızı, Nâfia (Bergman) ve (Saffet Telci'nin eşi) Emine (Telci)'dir. İki kardeşi vardı: Emine (Altay) ve Fehmi İdemen (eşi: Müveddet Hn.)…

Selânikli çiftin üçüncü çocuğu olan Ayşe Leylâ Bezmen (Edin)'den yukarıda bahsettik.

Dördüncü çocuk, Ruk̆iye Bezmen, yine Selânikli Abdi Nadir Telci ile evleniyor ve iki oğul dünyâya getiriyor: Talât Telci (ö. 6.4.1975) ve İbrahim Nadir Telci… Oğullardan birincisi, tüccâr Nuri Abdurrahman Malta ile Hayret Nuri Hanım'ın kızı Emine Malta (ö. 28.3.1973) ve ikincisi, Emine Hanım'ın kız kardeşi Münevver Malta ile evleniyor. Nadir – Münevver Telci çiftinden üç çocuk dünyâya geliyor: Nadir Ergin Telci (eşi: Mefra Hn.), Elçin Telci (eşi: İbrahim Öngüt) ve (aynı cemâatten Bülent – Rahşan Ecevit çiftinin yakın dostu, gazeteci) Gülçin Telci (ö. 6.4.1999)… İbrahim Nadir Telci, vefâtında (3.9.1973), kurucusu olduğu Plastifay Kimya Endüstrisi İdâre Meclisi Reîsi idi. Müessislerinden olduğu bir başka şirket de, Artel Neşr. ve Tic. Org. Ltd. Ş.'dir. Terakkî Vakfı'nın tâziye îlânına nazaran: Vakfın, “uzun yıllar Yönetim Kurulu Üyeliğinde bulunmuş ve Şişli Terakki Lisesinin gelişmesinde büyük emekleri geçmiş çok değerli” bir mensûbu idi. (Milliyet, 4.9.1973, s. 4)

Selânikli Ali Molla – Zübeyde Hanım çiftinin beşinci çocuğu, bu sermâyedâr hânedânının müessisi sayılabilecek Halil Ali Bezmen'dir. Refik Recep Erden ile Ayşe Hanım'ın kızı Vedia Recep Erden ile evleniyor. Vedia Erden Bezmen (Selânik, 1892 - İstanbul, 1956'dan evvel), dört çocuklu âilenin ilk çocuğudur. İkinci çocuk, Refik Recep, “Eden” soy adını almış. Dîğerleri, Emin Recep Erden ve İsmail Recep Erden… Bu Erden'lerin Orgeneral Ali Fuad Erden'le akrabâlık bağı hakkında mâl̃ûmât sâhibi değiliz. İsmail Recep Erden (ö. 19.4.1971), Güzide Hanım'ın eşi… Üç çocukları var: (Orgeneral Şahap Gürler'in oğlu) Doğan Gürler'in eşi Nemide Erden (Gürler), Frans Vanthoof'un eşi Jülide Erden (Vanthoof) ve Işık Hanım'ın eşi Refik Erden…

Halil Ali – Vedia Recep Bezmen çifti, Türkiye'nin muâsır ik̆tisâdî, siyâsî ve kültürel hayâtını şekillendirenler arasında yer alan üç çocuk dünyâya getiriyor: Ali Refik Bezmen, Fuat Bezmen ve Ayşe Şermin Bezmen (Erol)…

Ali Refik Bezmen (İstanbul, 1905 – a.y., 1986), Ali Cenap – Emine Aygen çiftinin kızı Âtiye Aygen (ö. 14.3.1971) ile evleniyor. Âtiye Aygen (Bezmen)'in üç kardeşi var: İkbal, Aziz ve Enis Aygen… Ali Refik – Âtiye Bezmen evliliğinden iki çocuk dünyâya geliyor: Vedia Bezmen, ilk evliliğinde Naci Atabek'i, Zeki Ekemen'le yaptığı ikinci evliliğinde de Nazım Ekemen ile Ayşen Ekemen'i dünyâya getiriyor. İkinci çocuk, Mine Bezmen, Altan Gökçek'le evleniyor ve iki çocukları oluyor: Feyyaz Aldıkaçtı ile evlenen Müge Gökçek ve Refik Gökçek… Ali Refik Bezmen, vefât târihinde (18.2.1986), Mensucat Santral T.A.Ş.'nin İdâre Meclisi Reîsi idi. O zamân (1984'te), mezkûr şirket, 19,5 milyar TL satış, 13 milyar TL ihrâcâtla, Türkiye'nin en büyük 83. şirketi idi ve 1.800 işçi çalıştırmaktaydı. (Milliyet, 19.2.1986, s. 3)

Santral Mensucat çatısı altındaki faâliyetlerine ilâveten TÜSİAD ve İstanbul Rotary Kulübü'nün faâl̃ birer Âzâsı olan Fuad Bezmen'in (Selânik, 16.4.1909 – İstanbul, 11.11.2011) ilk izdivâcının, amcazâdesi Fatma Bezmen'le olduğunu yukarıda kaydetmiştik. Çift, 1960'lı senelerin sonlarında boşanınca, Fuad Bey, ikinci evliliğini Emel Bora ile yapıyor ve 2011'de 103 yaşında ölünciye kadar onunla evli kalıyor. Emel Bora (Bezmen), Millî Eğitim Bakanlığı Başmüfettişi Ahmet Necmettin Bora (ö. 30.12.1969) ile Dr. Bedriye (Bora)'nın (ö. 23.1.1976) kızı… Kız kardeşi Şermin Bora, Halûk Özgül'le evlenmiş, tek çocuk (Esra Özgül) annesi olmuştur. Fuad – Emel Bezmen çifti, çocuksuz… (İsmail Halûk Özgül -İstanbul, 1930 – Viyana, 24.9.1988-: Büyük Elçi…)