Ramazan, hem dinî hem de örfî bakımdan zenginliklerin olduğu bir aydır. Minarelerde yanan mahyalar, ezanla birlikte patlayan top, sokaklara yayılan huzur iklimi…

Çocukların sevinç ve heyecanı ile dolup taşan evler. Bir de çocukların ruhunu olgunlaştıran tekne orucunun pazarlığı. Hepsi de bizi var eden ve içimizi temizleyip huzura vesile olan manevî eylemlerdir.

Ramazan öncesinde evlerde başlayan tatlı heyecan ve çocukların tekne orucuna başlamaları, bu ayın kendine mahsus özelliklerini, güzelliklerini gösterir. Bilhassa çocuklar için dinî anlamda atacakları önemli bir adımın da başlangıcı olan Ramazan’da tekne orucu tutmak. Böylece çocuklar sabretmeyi ve sorumluluk almayı öğretir.

Çocukların teşvik edildiği ama asla zorlanmadığı tekne orucunun geleneğimizdeki yeri çok anlamlıdır. Çocukların büyüdüklerini söylemeleri, mutlaka sahura kalkmak istemeleri, geceleyin o farklı zamanı yaşamaları, tekne orucuna hazırlıkları ve sonunda oruçlarını büyüklerine satmak için pazarlıkları ne güzeldir. Çocuğu yetiştiren, onu hazırlayan, dinî yönden de çocuğun inancını sağlamlaştıran ve kimlik kazanmasını sağlayan tekne orucu için âlimler “tenkiye orucu” da demişlerdir. Tenkiye kimlik kazandırmak anlamında kullanılan Arapça bir kelimedir. Elbette geleneğimizde farklı isimlendirmeler olmuştur. Tekke orucu da denildiğini bilmekteyiz. Tekkelerde sabah bir çorba içilir öğlene kadar bir şey yenilmezmiş. Her isimlendirmenin farklı bir terbiye yolu olduğunu görüyoruz.

Ramazan ayında sahurda davulun sesi, mahallenin geceleyin aydınlanması, evde başlayan hareketlilik çocukların ilgiyle takip ettiği bir gelenek olmuştur. Davulcunun mani söylemesi, bahşiş alması, insanlarla kurduğu iletişimi hemen hepsi çocuklarımızın ruhuna işliyor. Çocuklar iyi gözlemcidir, eyleme bakarlar. Ramazan ayının güzelliklerini anlatmak için ağır dinî bilgiler aktarmak yerine onların yaşına uygun şekilde göstererek anlatmak, uygulamalar yapmak pedagojik açıdan da doğru bir yaklaşım olacaktır. Ramazan, çokluklara masal gibi bir dünya sunar.

Ramazan’da çocuklar hem disiplin öğrenir hem de bu ayın manevi lezzetinden tadar. Oruç tutmanın sadece aç kalmak olmadığını öğrenirler. Bu ayın paylaşmak ayı olduğunu görürler. Ayrıca çocukların birbirlerine oruçlu olduklarını söylemeleri, kendi aralarındaki şakalaşmaları Ramazan ile kurulan manevi bir bağ olur.

Orucu, çocuklara sevdirmek ve alıştırmak için onlara hediyeler almak, harçlık vermek teşvik edici güzel bir davranıştır. Oruçlu iken susuz kalmak sabrı öğretir. İç disiplini geliştirir. Nefis terbiyesi böyle başlar, irade kontrolünü öğrenir çocuklar.

Çocuklarla birlikte oruca niyet etmek, birlikte iftar sofrasına oturmak, dua etmek, camiye gitmek, paylaşmak, muhtaç insanlara yardım eli uzatmak aynı zamanda dinimizin de çağrısına uymak ve sevaba erişmek için bir vesiledir. Çocuklarımız bu şekilde yetişerek hem dinini hem de yaşadıkları toplumun geleneğini öğrenmiş ve tatbik etmiş olacaklardır. Tekne orucu ile başlayan ilk adım, çocuklarımızın manevi dünyasını inşa edecek, onlara kimlik kazandıracaktır.

Tekne orucunu büyüklerine satan çocukların büyükleri ile kurduğu ilişki nükte taşır. Ama çocuğun kalbine işleyen manevî mesaj ona olgunlaştığını, büyüdüğünü söyler. Ramazan bu yönüyle en güzel terbiye ve temizlenme ayı olur.

Ramazan ayında söylenen maniler, şiirler, okunan mukabeleler, kurulan iftar çadırları, eğlenceler, yardım faaliyetleri bizi biz yapan güçlü geleneklerimizdendir. Çocuklarımız bu gelenek içinde büyüdüklerinde kendilerinden emin ve sağlam bir karaktere sahip olacaklardır. Çocuklarımıza Ramazan’a ait bir geleneği öğretmeliyiz. Ramazan’ın ruhuyla tanışmalarını sağlamalıyız. Ramazan’ı anlatan şiirler, hikâyeler okumak, filmler izlemek, tarihi ve dinî şahsiyetleri tanımak, mekânları gezmek çocuklarımızın hafızasını diri tutacak ve onları yetiştirecektir.

Ramazan masumiyetin ibadetle buluştuğu aydır.

Bu ayda küçük kalpler büyük dersler alır, büyükleriyle yetişir, tekne orucu ile tanıdığı Ramazan unutulmaz hatıralar bırakır. Ekmek teknesinden ismini alan tekne orucuyla çocuklarımız sabır dersini alır, çocukluğun en güzel meyvesini tadarlar ve Ramazan onlara bayram olur.