Geçen sene İstanbul Valiliği tarafından “Ben okuyorum, İstanbul okuyor” projesi kapsamında ilçelerde düzenlenen kitap fuarları çok güzel hizmetlere vesile oldu. Yayınevleri, yazarlar ve okuyucular açısından memnuniyet verici geçen bu fuarların çoğuna katıldım. Genelde ilçe merkezlerinin işlek meydanlarında düzenlenen fuarlar, hafta içi öğrencilerin, hafta sonu da her yaştan insanın akın ettiği mekanlar olmuştu.
Bazılarında kış şartlarından dolayı katılımın daha az olduğu fuarlar, okuyucu ile yazarların tanışmasına ve sohbetine vesile olduğu için çok faydalıydı. Üsküdar Kitap Fuarı, son yıllarda katıldığım en kalabalık ve hareketli etkinlikti. Fuar adeta kitapseverlerin hücumuna uğramıştı. Küçükçekmece Kitap Fuarı’nın yapıldığı gün İstanbul’da soğuk ve yağışlı bir hava vardı. Evden çıkıp fuara varmam yaklaşık üç saat sürmesine rağmen, gittiğime pişman olmamıştım. O soğuk ve yağışa rağmen gelen az sayıdaki kitap dostu, sıcak ilgisiyle fuarın havasını bir anda ısıtıvermişti.
Bu sene de fuar sezonunun açılmasıyla birlikte İstanbul’un birçok ilçesinde ve Anadolu’nun bazı illerinde kitap fuarları açıldı ve açılmaya devam ediyor. Mesela katılan arkadaşlar Malatya Kitap Fuarının çok iyi geçtiğini söylediler. Deprem yıkımının yaralarını saran Malatya için bu kültür faaliyeti iyi bir moral olmuştur, İnşaallah.
Ben bu sene ilk defa Ümraniye Kitap Fuarına katılacağım İnşaallah. Ümraniye Belediyesi tarafından düzenlenen ve bu yıl yedincisi yapılacak olan kitap fuarlarının tamamına katıldım. Hepsinden de çok memnun kaldığımı hatırlıyorum. Ümraniye Belediye Başkanı Saayın İsmet Yıldırım’a bu kültür hizmeti için özellikle teşekkür ediyorum. Ümraniye’de yaşayanlar ve çevreden gelenler gerçekten kitap ve kültürle çok ilgili insanlar.
Fuarlarda sadece kitap imzalamak değil, okuyucunun davranış biçimini de gözlemleme fırsatı buldum. Kısaca ifade etmek gerekirse, son yıllarda enflasyonla birlikte kitap fiyatlarının artışı, bütün okuyucu kitlesini olumsuz yönde etkiledi. Özellikle öğrencilerin ve genç okuyucuların beğendiği kitabı alma kararını son anda değiştirerek vazgeçtiğini gördüm. İlk okul çağında ve daha alt yaş grubundaki çocukların ısrarlı istekleri anne babalarını kitap almaya mecbur bıraksa da, orta okul ve lise öğrencilerinin kendi cep harçlıkları ile alış veriş yapmaları neredeyse imkansız hale gelmiş durumda.
Başka bir gözlemim de şöyle: Genç okuyucular yüzlerce kitabın dizilmiş olduğu standların önünden geçerken, öncelikle kapak dizaynı ve isme çok dikkat ediyor. Yani elini uzatıp inceleme ihtiyacı duyacağı kitabın ismi ve kapağı, kararını çok etkiliyor. Muhtevası belki çok önemli ve çekici olan bir kitabın ismi ile kapağındaki grafik, resim ve renk dizaynı olumsuz karar vermesine sebep olabiliyor. Kitabı eline alanların ise ilk okuyup incelediği yer, arka kapak oluyor. Eğer ilgisini çekerse, kitabın ilk sayfalarında bulunan “İçindekiler” bölümünü okuyarak içerik hakkında bilgi edinmeye çalışıyor. Kitapta fotoğraf, harita ve belge varsa bunlar da okuyucunun dikkatini çekiyor.
Son senelerdeki fuarlarda artık söyleşi yapmadığım için, bazen okuyucular kitaplarımla ilgili konularda sorular soruyorlar. Yoğunluğun elverdiği ölçüde stantta onlarla ayak üstü sohbet edip sorularına cevap vermeye çalışıyorum. Kitap alıp almamasına hiç bakmadan sesim kısılıncaya kadar fuarın gürültüsüne aldırmadan sorulara cevap verdiğimi hatırlıyorum.
Bana göre fuarlarda yazarın görevi yayınevine daha çok kitap sattırmak olmamalı. Yazar, kitapseverlerin ilgisine göre bir tür kültür elçiliği yapmalı. Kitap konuları çerçevesinde okuyucuyu aydınlatmalı ve onu yönlendirmeli. Özellikle kitap seçimi konusunda gençlerin fazla titiz olmadığı bir gerçek. Ben onlara, alacakları kitapları iyi seçmelerini tavsiye ediyorum.
NOT: 22 Kasım Pazar Saat:14.00-18.00 arasında, Ümraniye Kitap Fuarı’ndaki imza günüme müsait okuyucuları beklerim.